Sivil-Asker İşbirliği Uygulamaları ve Askerî Etkililik: “Yeni” Bir Kuvvet Çarpanı mı?

Bu makalenin amacı, Soğuk Savaş’ın sona ermesi ile birlikte giderek yaygınlaşan Sivil-Asker İşbirliği insert ignore into journalissuearticles values(SAİ); uygulamalarının askerî etkililik ile ilişkisini incelemektir. İkinci Dünya Savaşı’ndan bu yana varlığını sürdüren SAİ uygulamaları, sivillerin harekât ortamındaki rollerinde yaşanan köklü dönüşümün etkisiyle özellikle son 20 yılda ağırlığını artırmıştır. Böylece mümkün olan asgari girdi ile istenen son duruma ulaşmayı hedefleyen planlamacılar, kinetik olmayan unsurlar arasında yer alan SAİ uygulamalarından bir kuvvet çarpanı olarak istifade etmeye başlamışlardır. Makalede bu süreçten hareketle SAİ uygulamalarının askerî etkililik ile ilişkisi, geliştirilen model üzerinden ve Bosna-Hersek, Kosova ve Afganistan örnek olayları temelinde irdelenmiştir. Makalenin temel savı, iyi planlanan ve koordineli şekilde icra edilen SAİ uygulamalarının askerî etkililik düzeyine olumlu katkı sağladığıdır