Sedat Bingöl, Osmanlı Resmî Yazışmalarında Şifreler ve Kodlar (Osmanlı Kriptografisi 1798-1877), Türk Tarih Kurumu, Ankara, 232 Sayfa, 2025, ISBN: 9789751760951

Authors : Mustafa Yeni

Pages : 367-372

View : 61 | Download : 41

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Other Papers

Abstract :Eserin birinci bölümü, Kriptolojinin Doğuşu ve Yöntemlerine Dair başlığı taşımaktadır. Bu kısımda kriptografinin M.Ö. 1900’de Nil Nehri üzerindeki Menet Khufu kasabasındaki bir kâtibin çizdiği hiyeroglifler ile başladığı açıklanmıştır. Akabinde Mezopotamya, Roma, Persler, Yunan ve Çin’de gizli yazılarının kullanıldığı ifade edilmiş ve ilk şifreleme biçiminin sıra değiştirme olduğu belirtilmiştir. Burada mesajdaki harflerin sıra değiştirerek bir anagram oluşturulduğu ve böylece yazışma güvenliğinin sağlandığı ifade edilmiştir. İlk askeri kriptografi sisteminin ise M.Ö. V. yüzyılda Spartalılar tarafından oluşturulduğu ve onların Skytale ismiyle biline bir alet kullandığını açıklanmıştır. İkinci yöntemin yerine koyma şifresi olduğu ve Polybius’un dama tahtası mantığına dayandığı izah edilmiştir. Polybius Karesi şifrelemesi ismi verilen bu sistemin özellikle Roma İmparatoru Julius Sezar tarafından kullanıldığı ifade edilmiştir.
Keywords : Diplomasi, Kod, Şifre, Kriptoloji, Osmanlı Devleti

ORIGINAL ARTICLE URL