Ohrili Eyüp Sabri Akgöl’ün Birinci Dünya Savaşı’nda Esareti ve Osmanlı Devleti Tarafından Geri Getirilme Çabaları

Authors : Vedat Tüfekçi

Pages : 133-160

Doi:10.21021/osmed.1654218

View : 128 | Download : 260

Publication Date : 2025-12-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Osmanlı Devleti, İttihat ve Terakki Cemiyeti’nin bir oldubittisiyle Birinci Dünya Savaşı’na girmiş ve henüz savaşın başında ilk esirlerini vermeye başlamıştır. Savaş süresince İtilaf Devleti ile ilişkisini kesmemiş ve esirlerin yurda döndürülüş çalışmaları için aracı devletler ve kurumlarla diplomatik ilişkilerini yürütmüştür. Bu esirler arasında genel olarak İttihat ve Terakki, özel olarak Talat Paşa için önemli bir kişi vardır. Osmanlı Devleti henüz savaşa girmeden İttihat Terakki tarafından görevli olarak Arnavutluk’a giderken Fransızlar tarafından tutuklanan Eyüp Sabri Bey Malta’ya gönderilmiş ve savaş süresince adada İngilizlerce esir tutulmuştur. İttihat Terakki’nin özellikle Talat Paşa’nın Eyüp Sabri Bey’i esir değişimde İngilizlere ön şart olarak ileri sürmesi, iki devlet arasında esir değişimi görüşmelerini zora sokmuştur. Bir başka deyişle esir değişiminin şahsileştirilmesi, esir değişiminin başarısızlıkla sonuçlanmasına neden olmuştur. Sabri Bey’in Talat Paşa ve İttihat ve Terakki için önemli bir şahsiyet olduğunu anlayan İngiltere, Eyüp Sabri Bey’i esir değişiminde pazarlık aracı olarak kullanmıştır. Sabri Bey, kendisinin serbest kalması için uğraşan Talat Paşa’nın ve İttihat ve Terakki’nin kurbanı olmuş ve dört yıl Malta’da esir olarak yaşamak zorunda kalmıştır. Özgürlüğüne kavuşması ancak savaş sonunda mümkün olabilmiştir. Bu çalışmada İttihat ve Terakki’nin önde gelen kişilerinden olup aynı zamanda Talat Paşa’nın arkadaşı Eyüp Sabri Bey’in, esaretten yurda döndürülüş çabaları incelenmiştir.
Keywords : Eyüp Sabri Bey, Osmanlı, İngiltere, Esir, Malta

ORIGINAL ARTICLE URL