Ortaokul Ebeveynlerinin Dijital Fırsatlara Yönelik Farkındalığı: Bir Ölçek Geliştirme Çalışması

Authors : Duygu Gür, Yalın Kılıç Türel

Pages : 1-23

Doi:10.9779/pauefd.1402398

View : 218 | Download : 259

Publication Date : 2025-09-19

Article Type : Research Paper

Abstract :Teknolojik gelişmeler çocuklara ve gençlere, iletişim, eğlence, eğitim gibi birçok alanda çeşitli fırsatlar sunmaktadır. Ancak ebeveynler çocuklarının teknoloji kullanımına yönelik var olan risk ve tehditlere odaklanarak çocuklarını doğru yönlendirebilecek yaklaşım ve davranışları sergilemekte güçlük yaşayabilmektedir. Yapılan araştırmalarda ebeveynlerin çocukları için teknolojinin olumsuz etkilerini en aza indirerek sunduğu olanaklardan en üst düzeyde yararlanabilmelerini sağlayacak bilgi ve farkındalığa sahip olması oldukça önemli görülmektedir. Bu araştırmada ebeveynlerin çocuklarının teknoloji kullanımlarında var olan dijital fırsatlara yönelik farkındalığını belirleyecek bir ölçek geliştirilmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda öncelikle alan yazın taraması yapılarak ve uzman görüşüne başvurularak madde havuzu oluşturulmuş ve 51 maddeden oluşan ölçek formu hazırlanmıştır. Daha sonra ölçek formu, Doğu Anadolu’da bir il merkezindeki altı devlet ortaokulunda öğrenim gören 318 6. ve 7. sınıf öğrencilerinin ebeveynlerine uygulanmıştır. Elde edilen veriler ile açımlayıcı faktör analizi yapılmış ve güvenirlik belirleme çalışmaları yürütülmüştür. Analiz işlemlerinin ardından 28 maddeden oluşan iki faktörlü (Eğitsel, Sosyal) ölçeğe son şekli verilmiştir. Nihai ölçek formu 232 öğrenci ebeveynine uygulanarak doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Uyum indeksleri değerleri incelenmiş, ölçek maddelerinin kabul edilebilir ve iyi düzeyde uyum sağladığı görülmüştür. Ölçeğin Cronbach Alfa ve McDonald’s Omega güvenirlik katsayıları .95, tabakalı alfa katsayısı .96 olarak belirlenmiştir. Böylece alana ortaokul öğrenci ebeveynlerinin dijital fırsatlara yönelik farkındalığını ölçen geçerli ve güvenilir bir araç kazandırıldığı söylenebilir.
Keywords : Dijital fırsatlar, Farkındalık, Ebeveyn, Ortaokul, Ölçek geliştirme

ORIGINAL ARTICLE URL