Arap Dili ve Belagâtına Göre Hâbil-Kâbil Kıssasının Tahlili

Authors : Sedat Sağdıç

Pages : 273-296

Doi:10.17859/pauifd.1641232

View : 99 | Download : 116

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Kur’an’ın anlaşılmasında Arap dili ve belagatının önemi izahtan varestedir. Hatta bu hususta dil ve belagatın en temel unsur olduğunu söyleyebiliriz. Kur’an aynı anlama gelebilecek kelimelerin kullanımında tekdüze değildir. Bu farklılık Kur’an’da kullanım zenginliği olarak göze çarpmaktadır. Kur’an’ın eş anlamlı gibi gözüken kelimeler arasında yaptığı tercihte muhakkak bir nüans vardır. Arap dilinde, daha doğrusu dilbilimcilerin ifadesiyle hiçbir dilde yüzde yüz aynı anlama gelen kelime bulunmamaktadır. Kur’an’ın seçip kullandığı bütün kelimeler onun mucize oluşuna işaret eder. Kur’an’ın, lügatın yanı sıra grameri oluşturan sarf ve nahiv konularındaki kullanımları dikkat çekmektedir. Bu tercihlerinin de mucize kitap oluşunun kanıtlarından biri olduğu söylenebilir. Meânî, Beyân ve Bedi‘ disiplinlerinden oluşan belagat ilmi Kur’an’ın inceliklerinin anlaşılması için ortaya çıkmıştır. Kur’an’daki belagat nüktelerinin tespit edilmesinin, vahyin ruhunun dört başı mamur bir şekilde anlaşılmasına katkı sağlayacağı tartışmasız bir husustur. Hâbil-Kâbil kıssası Mâide suresinde beş ayette anlatılmaktadır. Kıssa bu kadar az ayetten oluşmasına rağmen çok zengin dil ve belagat incelikleri barındırmaktadır. Bu nüktelerin yansıtılmasının bu kıssanın özellikle insan psikolojisi ile ilgili mesajlarının daha iyi kavranılmasını temin edeceği şüphesizdir.
Keywords : Kıssa, Hâbil-Kâbil, Lügat, Arap Gramer ve Belagatı, Tahlil

ORIGINAL ARTICLE URL