BİST 100 ENDEKSİ ÜZERİNDE FAİZ ORANI, ALTIN FİYATI VE DÖVİZ KURUNUN ETKİSİ: FOURİER ARDL VE FOURİER KANTİL NEDENSELLİK ANALİZİNDEN KANITLAR

Authors : Cengizhan Karaca

Pages : 9-30

Doi:10.30794/pausbed.1508076

View : 138 | Download : 97

Publication Date : 2024-11-21

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmanın amacı faiz oranı, altın fiyatı ve dolar kurunun BİST 100 endeksi üzerindeki etkisini ortaya çıkarmaktır. Bu amaçla, bankalarca açılan mevduatların ağırlıklı ortalama faiz oranı, Türk Lirası cinsinden gram altin fiyati ve TCMB döviz alışa göre alınmış dolar kurunun BİST 100 endeksi üzerindeki etkisi Ocak 2002 – Kasım 2023 dönemine ait aylık verilerle ve 262 gözlemle zaman serisi oluşturulmak suretiyle Fourier ADF birim kök testi, Fourier Boostrap ARDL Testi ve Fourier Boostrap Kantil nedensellik Testi ile ortaya çıkarılmıştır. Elde edilen bulgulara göre, faiz oranı ile BİST 100 endeksi arasında uzun dönemli negatif katsayılı bir ilişki tespit edilirken altın fiyatı ve dolar kuru ile BİST 100 endeksi üzerinde uzun dönemli pozitif bir ilişkinin varlığı iddia edilmektedir. Ayrıca, Fourier fonksiyonlu kısa dönem ilişkilere göre, faiz oranı ile BİST 100 endeksi arasında 2 gecikmede pozitif ve anlamlı bir ilişki; dolar kuru ile BİST 100 endeksi arasında cari dönemde negatif, 1 gecikmede pozitif ve 2 gecikmede negatif bir etki gözlemlenmiştir. altın fiyatının ise kısa dönemde BİST 100 endeksi üzerinde herhangi bir etkisi bulunmamaktadır. Ayrıca, Fourier fonksiyonlu nedensellik ilişkileri dikkate alındığında, Faiz oranından BİST 100 endeksine doğru 9. Kantilde ve BİST 100 endeksinden Faiz oranına doğru 1. Kantilde; Altın fiyatından BİST 100 endeksine doğru 3. Kantilde; Dolar kurundan BİST 100 endeksine doğru 3. Ve 4. Kantilde nedensellik ilişkisi tespit edilmiştir.
Keywords : BİST 100 Endeksi, Faiz oranı, Altın Fiyatı, Dolar Kuru, Fourier Tabanlı Testler

ORIGINAL ARTICLE URL