Abbâsî dönemi mucûn şairlerinden Ebû Nuvâs ve ḫamriyyât (şarap) şiirlerinde tekrar

Authors : Recep ÇİNKILIÇ

Pages : 994-1014

Doi:10.29000/rumelide.1316239

View : 105 | Download : 40

Publication Date : 2023-06-22

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada Abbâsî dönemi mucûn şairlerinden Ebû Nuvâs’ın insert ignore into journalissuearticles values(146-198/763-814); divanındaki ḫamriyyât insert ignore into journalissuearticles values(şarap); şiirleri incelenerek bu şiirlerde geçen tekrarlara ilişkin örnekler sunulmuştur. Bu araştırmada Ebû Nuvâs ve divanının seçilmiş olmasının sebebi onun ḫamriyyât şiirlerinde dikkat çekecek düzeyde tekrar sanatının mevcut olmasındandır. İncelememizde teorik çalışmalardaki tanımlayıcı araştırma yöntemi ile uygulamalı çalışmalardaki analitik inceleme teknikleri esas alınmıştır. Araştırmamız neticesinde Muhammed Enîs Mehrât’ın tahkikini yaptığı Dâru Mehrât Li’l-ʿUlûm Yayınevi’nin Hıms insert ignore into journalissuearticles values(2009); baskısı ile Ahmed Abdulmecîd el-Gazâlî’nin tahkikini yaptığı Matbaatu Mısr Yayınevi’nin Kâhire insert ignore into journalissuearticles values(1953); baskısının çok iyi bir şekilde tahkik edilmiş nüshalar olduğunu tespit ettik. Her iki baskı da iyi olmakla birlikte ḫamriyyât şiirleri içerisinde tekrar sanatı için delil olarak getirdiğimiz beyitlerin teyidi hususunda birkaç yerde Dâru Mehrât baskısını, bunun dışındaki yerlerde ise Matbaatu Mısr baskısını tercih ettik. Çalışmamızda Ebû Nuvâs’ın yaşamış olduğu Abbâsî döneminin tarihî, sosyal ve kültürel arka plânı hakkında kısa bir kesit sunularak tekrar kavramı ve çeşitleri üzerinde durulmuş, şairin hayatı, edebî kişiliği ve ḫamriyyât şiirlerinin özellikleri hakkında bilgi verilerek bu şiirlerde geçen harf, kelime ve cümle tekrarlarına ilişkin örnek beyitler sunulmuş, ayrıca bu tekrarların gerekçeleri ve üslûp özellikleri açıklanmıştır. Bu çalışma neticesinde, Ebû Nuvâs’ın Arap edebiyatındaki klasik şiirin nazım şeklinde yaptığı yenilikler dolayısıyla yenilikçi şairlerin lideri olarak kabul edildiği sonucuna ulaşılmıştır. Ebû Nuvâs’ın divanında harflerin, kelimelerin ve cümlelerin tekrarı olmak üzere tekrar sanatını üç değişik şekilde kullandığı tespit edilmiştir. Tekrarın estetiği, şairin söylemek istediği anlamın pekiştirilmesi, tekrar edilen şeyden keyif alma veya muhatabın azarlanması şeklinde ortaya çıkmıştır. Ebû Nuvâs’ın ḫamriyyâtında şarabın vasıflarını büyük bir keyifle zikrettiği ve şarabı kötüleyenlere ağır bir dille karşılık verdiği görülmüştür.
Keywords : Arap dili ve edebiyatı, Ebû Nuvâs, ḫamriyyât, şarap şiirleri, tekrar

ORIGINAL ARTICLE URL