GEÇMİŞTEN GÜNÜMÜZE HAYAT AĞACI KÜLTÜ: TÜRK TOPLUMLARINDA MİMARLIK VE SANATA YANSIMASI

Authors : Mustafa Boz

Pages : 463-485

View : 110 | Download : 154

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Review Paper

Abstract :İnsanlık tarihinden itibaren, inanışlar şekillenirken, toplulukların yaşamını sürdürdüğü coğrafi koşullara, yaşam şartlarına, toplumsal yapılanmaya bağlı olarak, ilk yaratılışın ve doğal olayların meydana gelişinin açıklanmaya çalışılması sürecinde bazı nesnelerin ve canlı varlıkların kutsallaştırılması söz konusu olmuştur. Bunların arasında ağaç kültü, hemen hemen her toplumun ve inanç sisteminin içinde kendisine yer bulmuştur. Tek tanrılı dinlerin yaygınlaşmasından sonra dahi, ağaçlara olan saygı ve inanç devam etmiştir. Hayat ağacı inancı ve kültü, dünya genelinde birçok farklı kültürde ve dinde görülen en yaygın inançlardan birisidir. Ağaç kültü ile ilgili inançların ve mitolojik öykülerin temelinde Hayat ağacı bulunmaktadır. Birçok Türk boyunun ortaya çıkışı ile ilgili yaratılış efsanelerinde de hayat ağacı kültü önemli bir unsur olarak yer almaktadır. Bu çalışmada, tarih öncesinden bugüne ağacın Türk inanç sistemlerindeki önemine değinilmekte, çalışmanın özünü oluşturan Hayat Ağacı ve Türk toplumlarında taşıdığı anlamlar üzerinde durulmakta, geçmişten günümüze mimari, sanat ve günlük yaşamda aldığı yer örnekler verilerek açıklanmaya çalışılmaktadır.
Keywords : Ağaç kültü, Hayat ağacı, Türk kültüründe ağaç, Sanatta hayat ağacı, Mimarlıkta hayat ağacı

ORIGINAL ARTICLE URL