ANLATISAL BİR KENT OLARAK SAFRANBOLU EDEBİYATIN KÜLTÜREL BELLEK VE TURİZMDEKİ İŞLEVİ

Safranbolu, UNESCO Dünya Mirası statüsü, çok katmanlı tarihsel dokusu ve Osmanlı kent estetiğini koruyan özgün mimarisiyle kültürel turizmin merkezlerinden biridir. Bu çalışmada, Safranbolu’nun kültürel bellek, nostalji estetiği ve edebî mekân kuramları çerçevesinde edebiyat temelli bir turizm destinasyonu olarak nasıl değerlendirilebileceği tartışılmıştır. Evliya Çelebi’nin Seyahatname’sinden başlayarak Ünsal Tunçözgür’ün Mübadele Safranbolu’da Aşka Geçit Vermedi romanı, Hulusi Yazıcıoğlu’nun Küçük Osmanlı’nın Öyküsü: Safranbolu Tarihi adlı eseri ve Edip Süha Ünal’ın Son Sözüm İsyanı romanı gibi metinlerde Safranbolu’nun mekânsal kimliğinin tarihsel süreklilik ve anlatısal yoğunlukla yeniden üretildiği görülmektedir. Mekânın kültürel bellekle ilişkisi, konak mimarisinin poetik yapısı ve kentin ürettiği nostaljik duygu, Safranbolu’yu edebî bir deneyim alanına dönüştüren bir potansiyel yaratmaktadır. Nöroestetik yaklaşımların duyusal uyarımlar ile edebî imgeler arasındaki etkileşimi açıklayan bulguları doğrultusunda Safranbolu’nun edebiyat temelli rotalar, dijital edebiyat haritaları ve yerel anlatılar yoluyla sürdürülebilir ve özgün bir turizm modeli geliştirme potansiyeline sahip olduğu düşünülmektedir.