Bölgecilik Uygulamaları Olarak Özerklik Modelleri ve Federalizm: Avrupa Anayasaları Odaklı Normatif Bir Çalışma

Authors : Hakan Kolçak
Pages : 993-1014
Doi:10.56701/shd.1751001
View : 130 | Download : 180
Publication Date : 2025-12-23
Article Type : Research Paper
Abstract :Özerklik modelleri ve federalizm türleri bağlamındaki uygulama çeşitliliği, öğretide kapsamlı bir şekilde irdelenmektedir. Bölgecilik uygulamalarının çeşitliliği yönünden ise literatürde genel bir ihmal gözlemlenmektedir. Bahse konu ihmalin bertarafı sürecine katkı sunma amacıyla hazırlanan bu çalışmada, 20 Avrupa devletindeki bölgecilik örnekleri incelenmekte ve bölgecilik uygulamalarının gerek özerklik modelleri gerek federalizm ile bağdaşma düzeyi araştırılmaktadır. Normatif yöntemin işlevsel kılındığı bu çalışmada, bireysel özerkliğin bağdaştığı herhangi bir bölgecilik uygulamasının bulunmadığı ileri sürülmektedir. Bir başka özerklik modeli olan fonksiyonel özerklik ise fonksiyonel bölgecilikle bağdaşır vaziyettedir. Özerkliğin diğer modellerinden olan kültürel ve idari özerklik modellerinin bölge temelli uygulamaları ile idari bölgecilik arasındaki uyum da çalışmamızda belirtilmektedir. Paralel yöndeki uyum, siyasi özerklik modelleri ve bölge temelli federalizm uygulamaları olan birleşmeci ve yetki devredici federalizm ile siyasi bölgecilik arasında gözlemlenmektedir. Bu noktada önemle belirtmek gerekir ki, siyasi özerklik modelleri ile bölge temelli federalizm türlerinde gözlemlenen siyasi bölgeciliğin niteliği anlamlı derecede farklıdır. Siyasi özerklik modelleriyle işlevsel kılınan siyasi bölgecilik uygulamaları öz yönetim odaklıyken, birleşmeci ve yetki devredici federalizm vasıtasıyla şekillendirilen siyasi bölgecilik uygulamaları, hem öz yönetim hem de birlikte yönetim odaklıdır. Siyasi özerklik temelli siyasi bölgecilik ve federalizm temelli siyasi bölgecilik arasında yetki paylaşımının anayasal niteliği ve (a)simetrikliği açısından da farklılıklar bulunmaktadır.
Keywords : Fonksiyonel Bölgecilik, İdari Bölgecilik, Siyasi Bölgecilik, Özerklik, Federalizm

ORIGINAL ARTICLE URL