KİMYASAL, BİYOLOJİK, RADYOLOJİK ve NÜKLEER (KBRN) OLAYLARI İÇİN DEKONTAMİNASYON SOLÜSYONLARI ve TEKNİKLERİ

Authors : Serdar Karakurt, Kemal Baş

Pages : 29-48

Doi:10.17134/khosbd.1360355

View : 130 | Download : 92

Publication Date : 2024-05-07

Article Type : Review Paper

Abstract :Kimyasal, Biyolojik, Radyolojik ve Nükleer (KBRN) kirleticiler insanların sağlığını, çevreyi tehlikeye atmakta, nüfus ve mülk için güvenlik risklerine neden olmaktadır. Irak\'ta 2007 yılında meydana gelen klor gazı saldırısında 16 kişi hayatını kaybetmiş, 100\'den fazla kişi de yaralanmıştır. 2013 yılında Suriye\'nin Hama ilinde uçaklardan atılan patlayıcıların koku ve duman yayması sonucu 100\'den fazla kişinin nefes darlığı çektiği tespit edilmiştir. KBRN olaylarında çok önemli bir adım olan dekontaminasyon, insanlar, araçlar, malzemeler, binalar ve alanlar üzerinde etkili olan kimyasal, biyolojik, radyoaktif ve nükleer maddelerin etkilerini ortadan kaldırır veya sağlık tehdidi oluşturmayacak düzeye indirir. Bu nedenle, dekontaminasyon KBRN Savaş ajanlarına karşı savunmada hayati bir rol oynamaktadır. Dekontaminantlar ile savaş ajanlarına maruz kalan yaralılar bu ajanlardan temizlenir, bu da savaş ajanının çoğunlukla fiziksel olarak uzaklaştırılması veya kimyasal olarak inaktive edilmesi ile gerçekleştirilir. Kontaminasyon fark edildiğinde, cilt dekontaminasyonu uygulayarak ve giysileri çıkararak dekontaminasyonun %90\'ının bir dakika içinde gerçekleşeceği tahmin edilmektedir. Cilt ve alet dekontaminasyonu için kullanılan dekontaminantlar genellikle alkol, iyot, sodyum klorür türevlerinden üretilen ve ticari olarak satılan ürünlerden oluşmaktadır. Bu dekontaminantlar kullanılırken belirtilen konsantrasyonlarda çözülmeli, kullanım talimatlarına uyularak kullanılmalı, vücuda uygun miktarlarda uygulanmalı ve vücut için belirtilen yerlere uygulanmalıdır. Bu makale, KBRN olaylarında kullanılan dekontaminasyon solüsyonları ve tekniklerine ilişkin genel kuralları ana hatlarıyla belirlemeyi amaçlamaktadır.
Keywords : KBRN, Dekontaminasyon, Dekontaminasyon solüsyonları, Kitlesel kaza

ORIGINAL ARTICLE URL