Amisos Nekropolünde Ortaya Çıkan Yer Altı Kaya Mezarlarına Yeni Örnekler ve Mezarların İşaretleyicileri Üzerine Bir Çıkarım

Authors : Orhan Alper Şirin
Pages : 1-39
Doi:10.71218/asobid.1519362
View : 81 | Download : 47
Publication Date : 2025-06-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Amisos’un mezar tipleri içerisinde yeraltı kaya mezarları yoğun olarak açığa çıkarken bu mezarlar, genellikle Helenistik ve Roma İmparatorluk Dönemi’ne tarihlenmektedir. Bu çalışmada da yeraltı kaya mezarı tipine dâhil olan üç farklı örnek üzerinde durulmuştur. Mezarlar, döneminde ya da sonrasında çeşitli tahribata maruz kalmış olsalar da ele geçen buluntular, kentin dinsel, ekonomik ve sosyal yaşantısına ilişkin önemli arkeolojik veriler sunmaktadır. Mezar yapıları, tek odalı yani tek ana mekânlı olup defin klineli ve defin nişli olmak üzere çeşitli planlarda inşa edilmişlerdir. Mezarlardan biri Roma İmparatorluk Dönemi’nde diğer iki mezar yapısı da Helenistik - Roma İmparatorluk Dönemi’nde kullanım görmüştür. İki farklı dönemde kullanım gören mezarlar, plan olarak çok belirgin bir değişiklik göstermezler. Mezar ya da defin buluntuları olarak ele geçen pişmiş toprak unguentariumlar ve tek kulplu testiler, kentin benzer örnekleriyle analoji odaklı değerlendirilerek kataloglanmıştır. Böylelikle kentin mezar buluntularının çeşitliliği, çalışmamızda yer alan örnekler sayesinde zenginleşmiş ve mezarların kullanıldığı dönemler daha da belirginleşmiştir. Ayrıca, yeraltı kaya mezarlarının işaretleyicileri olarak çeşitli hususlara değinilerek bazı çıkarımlar yapılmıştır. Mezarların planları doğrultusunda yüzeyden doğal taşlarla sınırlarının belirlenip işaretlenmiş olmaları gerektiği sonucuna varılmıştır. Kentin gömü geleneği ve mezar tipleri açısından önemli kanıtlar sunan yeraltı kaya mezarlarının arkeoloji dünyasında bilinirliğinin arttırılması amacıyla buluntular değerlendirilerek çizimlerle sunulmuştur. Mezarlardaki dolgu toprak üzerine de bazı çıkarımlar yapılmış, mezar yapılarının tarihlendirilmesinde dikkat edilmesi gereken hususlara değinilmiştir.
Keywords : Amisos, Yer altı kaya mezarı, Mezar buluntuları, Helenistik Dönem, Roma İmparatorluk Dönemi.

ORIGINAL ARTICLE URL