Türkiye’de Optisyenlik Alanında Arz Fazlası Sorunu: Mezun Sayısı, Müessese Artışı ve Nüfus Dinamiği Üzerine Bir Değerlendirme

Authors : Bilgen Şimşek, Furkan Alp, Mustafa Mete
Pages : 59-69
View : 52 | Download : 157
Publication Date : 2025-12-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, Türkiye’de 2018–2024 yılları arasında optisyenlik alanında yaşanan arz fazlası sorununu incelemektedir. Özellikle optisyenlik programlarından mezun olan öğrenci sayılarındaki artışın, optisyenlik müessese kapasitesi ve nüfus dinamikleri ile uyumsuzluğu ele alınmıştır. Çalışma, sektördeki istihdam potansiyeli ve arz-talep dengesi üzerine politika önerileri geliştirmeyi amaçlamaktadır. Araştırmada Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Yükseköğretim Bilgi Yönetim Sistemi (YÖK) ve Sağlık Bakanlığı Ürün Takip Sistemi verileri kullanılmıştır. Mezun sayıları, optisyenlik müessese sayıları ve nüfus artış hızları yıllara göre karşılaştırılmıştır. Bu noktada; mezun sayılarının nüfus artışını aşması, müessese artışının mezun artışına oranla yetersiz kalması ve arz fazlası sorununa yol açması konuları analiz edilmiştir. Bulgular, 2018–2023 döneminde optisyenlik programlarından mezun sayısının %147 oranında arttığını, aynı dönemde müessese sayısındaki artışın yalnızca %7,5 ile sınırlı kaldığını göstermektedir. Nüfus artış hızının durağan seyretmesi, arz fazlasını daha da belirgin hale getirmiştir. İstanbul örneğinde, müessese başına düşen reçete sayısının azalması sektörel sürdürülebilirliği tehdit etmektedir. Sonuç olarak; Türkiye’de optisyenlik alanında mezun sayısındaki kontrolsüz artış, müessese kapasitesi ve nüfus dinamikleri ile uyumlu değildir. Bu dengesizlik, mezunların istihdam olanaklarını kısıtlamakta ve sektörde ekonomik baskılara yol açmaktadır. Çalışma, arz-talep dengesinin sağlanabilmesi için üniversite kontenjanlarının sektörel ihtiyaçlara göre planlanmasını, müessese konumlandırmalarında bölgesel nüfus yoğunluğunun dikkate alınmasını ve kamu kurumlarında optisyen istihdamının artırılmasını önermektedir.
Keywords : Optisyenlik, Arz-Talep Dengesizliği, İşgücü Planlaması

ORIGINAL ARTICLE URL