BİLÂDÜ’Ş-ŞÂM’DAKİ HAÇLI TEHLİKESİNE KARŞI SESİNİ DUYURAMAYAN KADI, ÂLİM, SEFİR: EBÛ SAʻD EL-HEREVÎ

Authors : Murat ÖZTÜRK

Pages : 153-170

View : 39 | Download : 17

Publication Date : 2019-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Anadolu’da Selçukluların ilerlemesi sebebiyle Bizans İmparatoru I. Aleksios’un insert ignore into journalissuearticles values(1081-1118); yardım isteğini farklı şekilde ele alan Papa II. Urbanus insert ignore into journalissuearticles values(1088-1099); 1095 yılında kutsal toprakları kurtarmak sloganıyla Batı Avrupa toplumunu harekete geçirip Doğu’ya karşı büyük bir istilâ hareketi başlattı. Böylece önce Urfa’da insert ignore into journalissuearticles values(491/1098);, sonra da Antakya’da insert ignore into journalissuearticles values(491/1098); birer devlet kurarak Bilâdü’ş-Şâm topraklarında ilerleyen Haçlılar, Kudüs’ü beş haftalık bir kuşatma sonrasında 23 Şâban 492 insert ignore into journalissuearticles values(15 Temmuz 1099); tarihinde ele geçirdiğinde; Frank istilâcılarının alelâde paralı askerler olmadığı Türk-İslâm devletleri tarafından acı bir şekilde anlaşılmış oldu. Kudüs’ün kaybedilmesinden hemen sonra Kadı Ebû Saʻd el-Herevî, İslâm dünyasının itibarî lideri Abbâsî Halifesi Müstazhir-Billâh’ı insert ignore into journalissuearticles values(487-512/1094-1118); üzerlerinde haç taşıyan tepeden tırnağa zırhlı savaşçılara karşı uyaran ve ondan yardım talebinde bulunan heyetin başındaki kişi olarak tarih sahnesine çıktı. El-Herevî, sert ama tesirli sözlerle halifeyi harekete geçirmeye gayret gösterdiyse de çabası bir noktadan sonra başarıya ulaşamadı. Gerçekçi bir şekilde Haçlı istilâsının menfî tesirlerini ve İslâm ülkelerinin yaşayabileceği tehlikeleri fark eden ve dillendiren Kadı Ebû Saʻd el-Herevî, Bâtınîler tarafından Hemadan’da 518’de insert ignore into journalissuearticles values(1124); katledildi. Bu çalışmada Abbâsî halifeleri yanında Selçuklu sultanları ile de iyi münasebetler kuran el-Herevî’nin biyografisi, kaynakların verdiği bilgiler ışığında dönemin siyasî olayları ile birlikte ele alınacaktır.
Keywords : Ebû Saʻd el Herevî, Abbâsî Hilâfeti, Selçuklular, Haçlılar, Bâtınîler

ORIGINAL ARTICLE URL