Sinemada Işık Kullanımı Üzerine Örnek Bir Çözümleme

Authors : Ali Avlar

Pages : 87-108

Doi:10.52642/susbed.1618391

View : 144 | Download : 85

Publication Date : 2025-08-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Işık, teknik ve teknolojinin gelişmesine paralel olarak 1900’lü yılların başından başlayarak günümüze kadar sinema sanatında hem nesneleri görünür kılmak hem de dramatik etkiyi oluşturmak amacıyla kullanılmaya başlanmıştır. Estetik değerlerin ön plana çıkarılmasında, anlatının desteklenmesinde ve duygusal etkinin oluşturulmasında ışık kullanımı önemli bir yer tutmaktadır. Yönetmen, çerçeve içinde yer alan konu üzerine ışığın hangi yönlerden, ne miktarda geleceğine karar verir ve konu üzerine düşen bu ışığı düzenleyerek elde etmek istediği estetik değeri ve duygusal etkiyi oluşturarak amacı doğrultusunda anlatısını desteklemektedir. Hikâye anlatma sanatı olan sinema, hikayesini oluştururken sinematografik unsurlarını kullanmaktadır. Çalışmada hem görüntünün oluşturulmasında hem de hikâyenin anlam üretiminde önemli bir yer tutan ışık unsuru anlam yaratımına etkisi açısından incelenmiştir. Bu bağlamda örneklem olarak seçilen “En İyi Sinematografi, En İyi Yapım Tasarımı, En İyi Uluslararası Film ve En İyi Film Müziği” ödüllerini almış olan Edward Berger’in yönetmenliğini yapmış olduğu 2022 yapımı Batı Cephesinde Yeni Bir Şey Yok filminin analiz edilmesi önemlidir. Araştırmada nitel araştırma yöntemlerinden birisi olan Henrich Wölfflin’in biçimsel analiz yöntemi kullanılmıştır. Çalışma sonucunda ışık tasarımının kompozisyonda dengeyi sağlamak, çerçevenin sınırlarını belirlemek, konuyu dramatize etmek, ilgiyi konu üzerinde toplamak, bakışı yönlendirmek, karakterlerin duygu durumunu izleyiciye yansıtmak ve anlamı desteklemek amacıyla kullanıldığı görülmüştür.
Keywords : Sinema, Işık, Aydınlatma, Estetik, Batı cephesi, Anlatı

ORIGINAL ARTICLE URL