XIV. Yüzyılın İlk Yarısında Anadolu İslam’ına Dair Gözlemler: İbn Battûta Örneği

Authors : Murat KEÇİŞ, Canan ÖZTÜRK

Pages : 71-82

Doi:10.47702/sema.2021.16

View : 38 | Download : 5

Publication Date : 2021-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Ortaçağ kaynakları içerisinde yer alan seyahatnameler, toplumların inançlarına dair canlı tasvirler sunmaktadırlar. Seyyahlar kendi inançlarıyla karşılaştırma yapmak amacıyla diğer inançlara dair gözlemlerini kayda geçirmişlerdir. Bunların içerisinde yer alan Ortaçağ İslam âlimleri seyahat etmeyi adeta bir kültür haline getirmişlerdir. İslam medeniyetinde Rıhle olarak adlandırılan seyahatnameler kroniklerde yer almayan, toplumların inançlarını gözler önüne sermektedirler. Seyahat etmenin bir kültür haline geldiği Ortaçağ dünyasında bilimsel bilginin ilerlemesinde âlimlerin çok sık başka kültürleri tanıma hevesinde olduklarını görmek mümkündür. Dolayısıyla bu çalışma, XIV. yüzyılın ilk yarısında Anadolu’da yaşanan dini hayatı, dönemin en önemli seyyahlarından biri olan İbn Battûta’nın eserinden inşa etmeyi amaçlamıştır. Öncelikle İbn Battûta’nın Anadolu ile ilgili bilgilerini daha iyi değerlendirebilmek amacıyla onun biyografisi ortaya konulmuştur; “Türk Ülkesi”ne girişinden bu coğrafyayı terk edişine kadar kaydettiği gözlemler, dini hayatın farklı perspektiflerinden ele alınmıştır. Daha sonra, İbn Battûta’nın Anadolu’nun dini yapısı hakkındaki gözlemleri değerlendirilmiş ve oldukça tartışılmalı olan Anadolu’nun Hıristiyan bir ülkeden İslam’a geçiş süreci, seyyahın bakış açısından ortaya konulmuştur. Ortaya koyulan sonuçların retrospektif tarih anlayışı çerçevesinde, hakkında oldukça sınırlı bilgiye sahip olduğumuz Türkiye Selçuklu dönemi Anadolusu için de geçerli olduğu muhakkaktır.
Keywords : İbn Battûta, Anadolu, XIV Yüzyıl, Türkiye Selçukluları, Fas

ORIGINAL ARTICLE URL