Selenyum nanopartiküllerinin tiroid hormon dönüşümüne etkisi: Yeni nesil mikrobesin yaklaşımları

Authors : Eylem Beyan, Halit Tanju Besler
Pages : 141-154
View : 78 | Download : 110
Publication Date : 2025-12-12
Article Type : Other Papers
Abstract :Selenyum, tiroid hormonlarının sentezi ve özellikle tiroksinin (T4) triiyodotironine (T3) dönüşümünde görev alan iyodotironin dejodinaz enzimlerinin yapısında yer alan esansiyel bir mikrobesindir. Ayrıca glutatyon peroksidaz ve tiyoredoksin redüktaz gibi selenoproteinler aracılığıyla oksidatif stresi dengeleyerek tiroid hücrelerini serbest radikal hasarına karşı korur. Bu nedenle selenyum eksikliği, hem tiroid hormon metabolizmasında bozulmalara hem de otoimmün tiroid hastalıklarının gelişimine katkıda bulunabilmektedir. Son yıllarda geliştirilen selenyum nanopartikülleri (SeNP’ler), klasik selenyum bileşiklerine kıyasla daha yüksek biyoyararlanım, düşük toksisite ve daha hedeflenmiş biyolojik etkiler sunmaları nedeniyle büyük ilgi görmüştür. Çeşitli çalışmalar, SeNP’lerin redoks dengeleyici özellikleri sayesinde antioksidan, antiinflamatuvar ve immünmodülatuvar etkiler gösterebildiğini ortaya koymuştur. Bu özellikler, özellikle Hashimoto tiroiditi ve Graves hastalığı gibi otoimmün tiroid bozukluklarında SeNP’lerin terapötik bir seçenek olarak değerlendirilebileceğini düşündürmektedir. Bu derleme, selenyum nanopartiküllerinin tiroid hormon dönüşümü üzerindeki potansiyel etkilerini, otoimmün tiroid hastalıklarındaki olası terapötik rollerini ve yeni nesil mikrobesin yaklaşımlarındaki yerini güncel literatür ışığında ele almaktadır. Bulgular, SeNP’lerin umut verici bir beslenme desteği ve tedavi adayı olduğunu göstermektedir. Ancak, klinik uygulamalara geçiş için üretim süreçlerinde standardizasyonun sağlanması, uzun dönem güvenlik verilerinin artırılması ve dozajın hassas biçimde belirlenmesi gerekmektedir. Bu bağlamda, SeNP’ler gelecekte kişiselleştirilmiş beslenme ve fonksiyonel gıda alanlarında önemli bir yenilik olarak öne çıkabilecek potansiyele sahip olmaktadır.
Keywords : selenyum nanopartikülleri, tiroid hormonları, deiyodinaz enzimleri, antioksidan savunma, otoimmün tiroid hastalıkları

ORIGINAL ARTICLE URL