İki Farklı Bölgedeki $Pinus$ $pinea$ L. (Pinaceae) İğne Yapraklarındaki Terpen Bileşiminin Mevsimsel Değişimi

Authors : Merve Kaya, Gürkan Semiz, Batıkan Günal, Gürçay Kıvanç Akyıldız

Pages : 583-594

Doi:10.33484/sinopfbd.1691888

View : 52 | Download : 142

Publication Date : 2025-12-24

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu araştırmanın amacı zamansal değişimlerin $P.$ $pinea$ iğne yapraklarındaki terpen konsantrasyonuna etkisinin iki farklı bölgede araştırılmasıdır. Çalışma alanı ve materyali olarak, Kozak Yaylası (Bergama/İzmir) ve Pamukkale Üniversitesi (Kınıklı/Denizli) Kampüsü içerisindeki fıstıkçamı ağaçları ($P.$ $pinea$) seçilmiştir. Rastgele olarak işaretlenmiş ağaçlara ait iğne yaprak örneklemeleri tüm yılı kapsayacak şekilde her ay genelde aynı tarihlerde gerçekleştirilmiştir. İğne yaprakların içerdiği terpen miktarı GC-MS analizleri ile incelenmiştir. Ağaçlara ait elde edilen terpen miktarlarındaki farklılıkları istatistiksel olarak değerlendirmek için R istatistik programı kullanılmıştır. Analiz sonucunda Kozak Yaylası örneklerinden 19, Pamukkale Üniversitesi örneklerinden ise 12 terpen türevli bileşen (mono- ve seskuiterpen) belirlenmiştir. Bileşiklerin farklı aylardaki dalgalanmaları incelendiğinde α-pinene, camphene, β-pinene, linalool, trans-β-caryophyllene, β-selinene, guaiol, α-eudesmol ve manoyloxide\\\'in istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar gösterdiği belirlenmiştir. Ayrıca, Pearson korelasyon analizi sonuçlarına göre hemen hemen tüm bileşikler arasında pozitif yönde bir ilişkinin varlığı da ortaya konulmuştur.
Keywords : GC-MS, Pinus pinea, Terpen, Türkiye, Zamansal değişim

ORIGINAL ARTICLE URL