ERMENİ ÇETELERİNİN ÇARŞAMBA KAZASI’NDAKİ FAALİYETLERİ VE ALINAN TEDBİRLER (1894-1898)

Authors : Derya DEMİREL

Pages : 91-106

Doi:10.30561/sinopusd.938829

View : 55 | Download : 11

Publication Date : 2021-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Ermeniler Osmanlı Devleti’nde uzun yıllar millet-i sadıka olarak adlandırılmışlardır. 1877-1878 Osmanlı - Rus Savaşı’ndan sonra İngiltere ve Rusya’nın kışkırtmaları ile bağımsızlık talebinde bulunmaya başlamışlardır. Komiteler ve dernekler kurarak teşkilatlanma yoluna giden Ermeniler, Anadolu’da yoğun olarak yaşadıkları yerlerde isyan hareketleri başlatmışlardır. Bu dönemde Canik Sancağı’na bağlı Çarşamba Kazası’nda yaşayan Ermenilerin de 1894 - 1898 yılları arasında bir takım olaylar çıkararak asayişi bozdukları görülmektedir. Söz konusu olaylar; cinayet, gasp ve adam yaralama gibi hadiselerden ibarettir. Osmanlı arşiv belgelerinde belirtildiğine göre bölgede özellikle Minasoğlu çetesi etkili olmuştur. Dolayısıyla çıkarılan olaylar planlı ve siyasi maksadı haiz olaylardır. Osmanlı Devleti kimi zaman askeri tedbirler kimi zaman ise bölge halkına sunulan nasihatnâme tarzında yazılmış beyannâmeler ile Ermeni çetelerinin zararlı faaliyelerini engellemeye çalışmıştır. Ermeni nüfusunun bölgede Türk ve Müslüman nüfusa kıyasla az olmasının da etkisiyle çıkarılan olaylar, alınan tedbirler sayesinde büyümeden bastırılabilmiş; topluca isyan diye nitelendirilebilecek olaylar yaşanmamıştır.
Keywords : Ermeni çeteleri, Çarşamba, Tedbir, Komite, İsyan

ORIGINAL ARTICLE URL