Cahit Külebi'nin Şiirlerinde Kronotop
Authors : Ahmet Metehan Şahin
Pages : 1393-1417
Doi:10.30561/sinopusd.1750439
View : 102 | Download : 302
Publication Date : 2025-11-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Mekân, romanda olduğu gibi şiirde de duygusal ve sezgisel arka planı şekillendiren güçlü bir unsur olarak kabul edilir. Şiirde kullanılan imge, sembol yahut metaforların kuvvetli bir atmosfer içerisinde bir araya gelmesini sağlayarak şiirin estetik yapısına yön verir. Mekânın ilintili olduğu birçok kavram mevcuttur. Bu kavramlardan biri de şüphesiz za-mandır. Edebiyat kuramcısı olan Mihail Bahtin’in geliştirdiği “Kronotop” kavramı basit tanımıyla zaman ve mekân birlikteliği/ilişkisi şeklinde tanımlanır. Bahsi geçen kavram diğer birçok sanat dallarında kullanılmakla beraber şiir sanatında da kendisine bir yer edinmiştir. Kronotop kavramı özellikle; şiir, hikâye ve roman gibi edebî eserlerde zaman ve mekân arasındaki uyumu, bağlamı ve bunların edebî eserleri nasıl ve ne şekilde biçimlen-dirdiği noktalarında okuyucuya/araştırmacıya birtakım ipuçları verir. Son derece yalın ve günlük konuşma diline yakın şiirleriyle ün kazanan Cumhuriyet Dönemi şairlerinden Cahit Külebi’nin şiirlerinde zaman ve mekân, okurun zihninde hususi hatıraları ile toplumsal belleği canlandıran kavramlar olarak yeniden vücuda gelir. Şairin şiirlerinde yer alan, za-man ile mekân (uzam) arasındaki kuvvetli bağ, mısralardaki kronotopsal düzlemi belirle-mek ve onları anlamlandırmak için uygun bir alan meydana getirmektedir. Çalışmada Cahit Külebi’nin şiirleri kronotop kavramının sağlamış olduğu imkânla değerlendirilerek şairin şiirlerindeki kronotoplar tespit edilmeye çalışılmıştır. Böylece şiirlerde, zaman ve mekân arasındaki bağlamın belirlenmesinin akabinde şair ile şiirin bütüncül bir bakış açı-sıyla değerlendirilmesine olanak sağlanmıştır.Keywords : Cahit Külebi, Zaman, Mekân, Şiir, Kronotop
ORIGINAL ARTICLE URL