Politika Faizi, Döviz Kuru, Enflasyon ve CDS Primlerinin Bankaların Finansal Performansına Etkileri: Türkiye Örneği

Authors : Necati Altemur

Pages : 69-87

Doi:10.48145/gopsbad.1605055

View : 45 | Download : 32

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Banka kârlılığı, finansal istikrar ve kredi mekanizmasının etkinliği açısından kritik bir göstergedir. Makroekonomik değişkenlerin banka kârlılığı üzerindeki etkileri, özellikle gelişmekte olan ekonomilerde, para politikası aktarım mekanizmasının anlaşılması açısından önem taşımaktadır. Bu çalışmada, politika faizi, enflasyon, CDS (Kredi Temerrüt Takası) primleri ve döviz kuru gibi makroekonomik faktörlerin Türkiye’deki bankaların kârlılığı üzerindeki etkileri analiz edilmiştir. Ocak 2016-Mayıs 2024 dönemine ait aylık veriler Gecikmesi Dağıtılmış Otoregresif (ARDL) modeli ile incelenmiş ve kısa ile uzun dönem ilişkiler değerlendirilmiştir. Bulgular, kısa dönemde döviz kuru dalgalanmalarının bankaların aktif kârlılığı (ROA) üzerinde önemli ölçüde negatif etkiler yarattığını, ancak özkaynak kârlılığı (ROE) üzerindeki etkisinin sınırlı olduğunu göstermiştir. Uzun dönemde ise politika faizindeki artışlar ve CDS primlerindeki yükselişlerin hem ROA hem de ROE üzerinde olumsuz etkiler yarattığı tespit edilmiştir. Döviz kuru dalgalanmalarının kârlılık üzerinde negatif bir etkisi olduğu, enflasyonun ise her iki kârlılık göstergesi üzerinde pozitif bir etkisi bulunduğu belirlenmiştir. Çalışma, politika yapıcılar ve bankacılık sektörü için politika faizinin olumsuz etkilerini minimize edecek stratejiler geliştirilmesi ve döviz kuru risklerine karşı etkili risk yönetimi stratejilerinin uygulanması gerektiğine dikkat çekmektedir. Bu bulgular, Türkiye’deki bankacılık sektörünün makroekonomik dalgalanmalara yüksek derecede duyarlı olduğunu ve özellikle politika faizi ile döviz kuru dalgalanmalarından önemli ölçüde etkilendiğini göstermektedir.
Keywords : Bankacılık, Finansal Performans, Politika Faizi, ARDL Yöntemi

ORIGINAL ARTICLE URL