EBEVEYNLERİN ÇEVRİMİÇİ MAHREMİYET KAYGILARI İLE SOSYAL MEDYA DAVRANIŞLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN İNCELENMESİ

Authors : Şahin Bayzan
Pages : 649-682
Doi:10.21560/spcd.v2025i88554.1640077
View : 71 | Download : 40
Publication Date : 2025-06-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, ebeveynlerin çevrimiçi gizlilik kaygı düzeyleri ile sosyal medya davranışları arasındaki ilişkiyi incelemeyi amaçlamaktadır. Tanımlayıcı tipte kesitsel olarak yürütülen bu araştırma Türkiye’de 81 ilde resmi ilkokul, ortaokul ve liselerde eğitim gören öğrencilerin ebeveynleri (n=8,305) ile yapılmıştır. Ebeveynler, kotalı örnekleme yöntemiyle seçilmiştir. Veriler ebeveyn veri toplama formu, Sosyal Medya Davranış Ölçeği (SMDÖ) ve Çevrimiçi Mahremiyet Kaygı Düzeyi Ölçeği (ÇMKDÖ) ile toplanmıştır. Verilerin analizinde t testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson Korelasyon testi ve çoklu regresyon testi kullanılmıştır. Araştırmada anlamlılık düzeyi p<0.05 olarak kabul edilmiştir. Ebeveynler çevrimiçi gizlilik konusunda orta düzeyde endişelidir ve bu endişe şehirde yaşayan ve daha yüksek eğitim seviyesine sahip ebeveynler arasında daha yüksektir. Çocukları anaokuluna, ilkokula ve ortaokula giden ebeveynlerin çevrimiçi gizlilik endişeleri daha yüksektir. Şehir merkezinde yaşayan ebeveynlerin kırsal kesimde yaşayanlara göre daha olumlu sosyal medya davranışları vardır. Eğitim seviyesi ve sosyal medya deneyimi arttıkça sosyal medya davranışı olumlu şekilde artmaktadır. Ebeveynlerin çevrimiçi mahremiyet endişeleri ile sosyal medya davranışları arasında düşük düzeyde olumlu bir ilişki vardır. Ebeveynlerin çevrimiçi mahremiyet kaygıları ve sosyal medya kullanma davranışları üzerinde demografik faktörlerin etkili olduğu belirlenmiştir. Ebeveynlere yönelik eğitim ve bilinçlendirme çalışmalarının, yaş, eğitim düzeyi ve yaşadıkları yer gibi faktörler göz önünde bulundurularak özelleştirilmesi, daha etkili sonuçlar elde edilmesine katkı sağlayacaktır.
Keywords : Çevrimiçi mahremiyet, sosyal medya, mahremiyet kaygısı, sosyal medya davranışı

ORIGINAL ARTICLE URL