Köleci Dönem Ütopyasına İktisadi Bakış: Ütopyadan Gerçeğe Dönüşenler

Authors : Didem ÖZCAN, Ali ÇIMAT
Pages : 210-225
View : 37 | Download : 14
Publication Date : 2020-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Ütopyalara iktisadi yaklaşım, “ekonomik ütopyalar” sınıflandırmasından daha geniş bir yaklaşım ve anlam sunar. Her ütopyanın ideal toplum kurgusundan oluştuğu ve siyasal, iktisadi, tarihi ve sosyolojik bağlantıları doğuştan itibaren içerdiği kabulüyle, ütopyalara iktisadi yaklaşım, külliyatın tüm eserlerine uygulanabilir hale gelir. İktisadi ögeler barındırmayan ideal toplum tasarımı yapılamayacağı gibi gerek ütopyalarda gerekse gerçek yaşamda toplumsal ilişkilerin düzenlenmesi ve devlet aygıtı içerisinde devamlılığının sağlanması için iktisadi yapılanmanın varlığı şarttır. Bu çalışmada köleci dönem ütopyaları ve içinde ütopyan fikirler barındıran eserlerde, dönemin iktisadi yaşama dair var olan ve olması arzulanan düzeni üzerine tarihsel-betimleyici bir inceleme yapılmaktadır. İlkçağ iktisadi düşüncesinde, iktisat ahlak felsefesi içerisinde yer alır. Köleci dönem eserlerinde, mal mülk düşkünlüğünün insanı ahlak ve erdemden uzaklaştırarak felakete, yoksulluğun da suça sebep olduğu, ortaklaşa yaşamla ve mülk biriktirmeyi gerekli kılan ihtiyaçların azaltılmasıyla tüm sorunların üstesinden gelineceği inancı yer alır. Köleci dönem ütopyalarının, etkin kullanım ilkesi, mülkiyet ilişkileri, sosyal barışın sağlanması, demokrasi anlayışı, iş bölümü ve uzmanlaşma, servet, para kullanımı, paranın işlevi, bölüşüm, ekonomik sistemler, nüfus, üretim ilişkileri gibi temel iktisadi kavramların içini dolduran ve bu kavramların toplumsal yansımasına yön veren unsurlar taşıdığı görülmektedir. Toplumsal çeşitliliğin toplumu sınıflandırmayı ve kontrol etmeyi zorlaştıran kıra ait görüntüsünün yerine toplumsal eşitliği simgeleyen tekdüze kent ideali, köleci düzenin ütopyadaki yansımasını oluşturur.
Keywords : ütopyalar, ekonomik ütopyalar, ütopyalarda iktisat, üretim ilişkilerindeki dönüşüme göre ütopyalar, köleci dönem ütopyaları

ORIGINAL ARTICLE URL