Attouda’da Meter Adrastos Kültü ve İkonografisi

Authors : Bilge YILMAZ KOLANCI
Pages : 57-76
View : 43 | Download : 17
Publication Date : 2021-04-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Denizli İli, Sarayköy İlçesi’nin Hisar mahallesinde yer alan Attouda, Karia ve Phrygia Bölgesi’nin Salbakos insert ignore into journalissuearticles values(Babadağ); Dağı’ndaki sınır hattında kurulan küçük bir dağ kentidir. Phrygialı Attis’ten dolayı Attouda ismini alan kentin en önemli tapınımı Meter Adrastos olarak isimlendirilen ana tanrıça insert ignore into journalissuearticles values(Kybele); kültüdür. Kentle ilişkili arkeolojik veriler, bu kültün yalnızca Attouda’da değil, yakın çevresindeki yerleşimlerde de önem kazandığını göstermektedir. Bu çalışmada, Meter Adrastos’un tasvir edildiği nümizmatik ve heykeltıraşlık buluntular incelenerek tanrıça için oluşturulan kült heykelinin ikonografisine ait özellikler, kazandığı nitelikler ve kutsal sembolleri değerlendirilmiştir. Bunun sonucunda Meter Adrastos’un yalnızca Attouda’da değil, yakın çevresindeki kentlerde de tanınan, ayakta ve cepheden, uzun khiton ve kule taçlı, iki yanındaki koruyucu aslanlarıyla tasvir edilen ana bir ikonografisinin olduğu belirlenmiştir. Tanrıça bu kültte vahşi doğayı ve hayvanları yöneten, toprağın bereketini sağlayan, gökyüzüyle ilişkili olayları yönlendiren, kenti ve sınırları korumayla görevli baş tanrıça kimliği kazanmıştır. Kültteki en önemli sembolü ise daima aslanlardır. Tanrıçaya ait diğer betimlemelerin Roma İmparatorluk Dönemi’nin sonunda ve nadir olarak kullanıldığı belirlenmiştir. Bu betimlemeler ise genellikle ana tanrıça tasvirleri için yaygın olarak kullanılan tahtında veya bir aslanın sırtında oturan tiplerde yapılmıştır. Çalışmada ele aldığımız bir diğer nokta, nümizmatik eserler üzerinde karşımıza çıkan tapınak yapısıdır. Tanrıçanın kült heykeliyle birlikte tasvir edilen tapınak, tetrastylos prostylos planlı olup Suriye tipi alınlığa sahiptir. Tapınağın mimari açıdan Aphrodisias atölyesinin etkisinde bir gelişim gösterdiği düşünülmektedir.
Keywords : Phrygia, Karia, Attouda, Meter Adrastos, İkonografi

ORIGINAL ARTICLE URL