Devlet İradesinin Dijital Çağda Dışa Vurumu: Üst Düzey Devlet Yetkililerin Sosyal Medya Açıklamalarının Tek Taraflı Beyanlar Rejimi Kapsamında Analizi

Authors : Hilal Cecanpınar

Pages : 1827-1863

Doi:10.52273/sduhfd..1771555

View : 113 | Download : 188

Publication Date : 2025-12-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Dijital çağ, devletlerin iradelerini uluslararası topluma duyurma biçimlerini köklü biçimde değiştirmiştir. Diplomatik notalar ve resmî demeçler gibi klasik araçların yanı sıra artık sosyal medya, devletlerin en üst düzey temsilcileri tarafından doğrudan kullanılan bir iletişim alanı hâline gelmiştir. Devlet başkanları, hükümet başkanları ve dışişleri bakanlarının sosyal medya hesapları üzerinden yaptıkları açıklamalar, bu paylaşımların uluslararası hukuk bakımından tek taraflı beyan sayılıp sayılamayacağı sorusunu gündeme taşımaktadır. Tek taraflı beyanların bağlayıcılığına ilişkin ölçütler uzun süredir uluslararası yargı kararları ve doktrinle belirlenmiş durumdadır. Sürekli Uluslararası Adalet Divanı’nın Doğu Grönland kararı ile Uluslararası Adalet Divanı’nın Nükleer Denemeler davası, bu konuda yön verici içtihatlar oluşturmuştur. Uluslararası Hukuk Komisyonu’nun 2006 tarihli Rehber İlkeleri ise bu ölçütleri sistematik bir çerçeveye oturtarak, bağlayıcılığın istisnai fakat mümkün olduğunu ortaya koymuştur. Bu makale, söz konusu kriterlerin sosyal medya beyanlarına nasıl uygulanabileceğini incelemektedir. Çalışmanın temel iddiası, açıklamanın yapıldığı platformun niteliğinin belirleyici olmadığı; bağlayıcılığın esasen yetki, açıklık, niyet, aleniyet ve güven ilkeleri çerçevesinde belirlendiğidir. Trump’ın Kudüs açıklaması, Biden’ın Tayvan beyanları, Macron’un Lübnan’a ilişkin paylaşımı ve 2017 Katar Haber Ajansı krizi gibi örnekler bu bağlamda değerlendirilmiştir. Sonuç olarak, sosyal medya beyanlarının da belirli koşullar altında uluslararası hukukta tek taraflı beyan niteliği kazanabileceği ileri sürülmektedir.
Keywords : Tek taraflı beyan, Sosyal Medya, Bağlayıcılık, Ahde Vefa, Uluslararası Adalet Divanı

ORIGINAL ARTICLE URL