Pavlus’u Yeniden Keşfetmek: ‘New Perspective on Paul’ Ekolü Üzerine Bir İnceleme

Authors : Yunus Kaymaz

Pages : 64-87

Doi:10.35415/sirnakifd.1731433

View : 255 | Download : 318

Publication Date : 2025-12-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Hıristiyanlık, başlangıçta Yahudilik içerisinden filizlenen bir hareket olarak ortaya çıkmış, zamanla bu köklerinden ayrılarak evrensel bir dine dönüşmüştür. Bu dönüşüm sürecinin en kritik figürlerinden biri, kendisini “gentile havarisi” olarak tanımlayan Pavlus’tur. Pavlus’un öğretisi, Yahudi yasasının işlevselliğini reddeden ve yalnızca Mesih İsa’ya imanla aklanma temelinde şekillenmiş teolojik bir paradigma sunar. Bu anlayış, Reformasyonla birlikte Batı Hıristiyanlığında baskın hale gelmiş, yüzyıllar boyunca neredeyse sorgulanmadan kabul edilmiştir. Ancak 20. yüzyılın ikinci yarısından itibaren, tarihsel-kritik yöntemlerin etkin biçimde uygulanmasıyla birlikte Pavlus’un kimliği ve öğretileri, ikinci tapınak dönemi Yahudiliği bağlamında yeniden değerlendirilmeye başlanmıştır. Bu çalışmanın amacı, Pavlus’un ikinci tapınak dönemi Yahudiliği bağlamında yeniden yorumlanmasına olanak sağlayan “Pavlus’a Yeni Bir Bakış” (New Perspective on Paul/NPP) ekolünü, onun üç öncü ismi olan E.P. Sanders, James D.G. Dunn ve N.T. Wright üzerinden analiz etmektir. Çalışmada, bu düşünürlerin Pavlus’un Yahudi yasasına ve aklanma öğretisine dair yaklaşımları karşılaştırmalı olarak ele alınarak NPP içindeki ortak noktalar ve görüş ayrılıkları ortaya konmuştur. E.P. Sanders’ın Paul and Palestinian Judaism, James D.G. Dunn’ın New Perspective on Paul ve N.T. Wright’ın What Saint Paul Really Said adlı eserleri temel alınmıştır. Bu çalışmalar aracılığıyla NPP ekolü, Pavlus’un geleneksel yorumlarda olduğu gibi Yahudi karşıtı bir figür değil, Yahudilik içi bir reformist olarak yeniden konumlandırılması gerektiğini savunur. Bu makale, söz konusu üç düşünürün görüşlerini sistematik biçimde karşılaştırarak, NPP literatüründe yeterince vurgulanmayan görüş ayrılıklarını belirlemeyi ve bu sayede Pavlus ve NPP literatürüne bir katkı sunmayı hedeflemektedir.
Keywords : Dinler Tarihi, Pavlus’a Yeni Bir Bakış, Hıristiyanlık, Yahudi Yasası, İkinci Tapınak Yahudiliği.

ORIGINAL ARTICLE URL