Medeniyet Projesinden Dünya Görüşüne: Hıristiyan Misyonunda Paradigma Dönüşümü

Authors : Özlem Topcan

Pages : 142-167

Doi:10.35415/sirnakifd.1732491

View : 104 | Download : 158

Publication Date : 2025-12-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Hıristiyan misyonunun tarihsel süreçte geçirdiği paradigma değişimini medeniyet ve dünya görüşü kavramları çerçevesinde incelemektedir. Aydınlanma sonrası dönemde Batı’da gelişen modernist medeniyet anlayışı, akıl, bilim ve ilerleme idealleri üzerine inşa edilmiş ve Hıristiyan misyonunu da bu çerçevede şekillendirmiştir. Modern dönemde misyon, yalnızca dini bir tebliğ faaliyeti değil, aynı zamanda Batı hegemonyasının kültürel ve politik bir uzantısı olarak işlev görmüştür. Modern kurumlar aracılığıyla yürütülen misyonerlik, Batı’nın üstünlük iddiasını pekiştirmiş; diğer kültürler ise çoğu zaman “ilkel” ya da “medeniyetsiz” olarak etiketlenmiştir. 20. yüzyılın ortalarından itibaren ise sekülerleşmenin hız kazanması ve inancın kamusal görünürlüğünü yitirmesiyle yeni bir paradigma ortaya çıkmıştır. Dünya görüşü merkezli bu yeni anlayış, pozitivist ve merkeziyetçi modele tepki olarak doğmuş; inanç, kültür ve toplumsal dönüşümü bütüncül bir çerçevede birleştirmeyi hedeflemiştir. Modern misyonun tek hakikat iddiası yerine, bu paradigma çoğulculuk ve bağlamsal duyarlılık ilkelerini ön plana çıkarmış; farklı kültürel bağlamlarda Hıristiyanlığın yerel formlarının gelişmesine imkân tanımıştır. Çalışma, bu iki paradigma arasındaki epistemolojik temelleri ve misyon stratejilerini karşılaştırarak, modern misyonun kolonyal geçmişi ile muhafazakâr dünya görüşü misyonunun küresel bağlamdaki yansımalarını analiz etmektedir. Ayrıca, günümüzdeki misyon anlayışının görünürde kapsayıcı ve dönüştürücü bir vizyon sunsa da Batı merkezli sosyo-politik ve ekonomik stratejilerle hâlâ iç içe olduğunu tartışmaktadır. Böylece misyonun, yalnızca dini bir faaliyet değil, aynı zamanda küresel güç ilişkilerinin ve anlam arayışlarının temel bir aracı olduğu ortaya konulmaktadır.
Keywords : Hıristiyan Misyonu, Medeniyet, Dünya Görüşü, Paradigma Değişimi, Epistemoloji

ORIGINAL ARTICLE URL