Isparta Ekolojik Koşullarında Ekmeklik ve Makarnalık Buğday Çeşitlerinin Uygun Ekim Zamanının Belirlenmesi

Özet Bu çalışma Isparta ekolojik koşullarında ekmeklik ve makarnalık buğday çeşitlerinin uygun ekim zamanını belirlemek amacıyla 2004-2006 yıllarında yürütülmüştür. Deneme Şans Blokları Deneme Planında Faktöriyel Deneme Desenine göre 3 tekerrürlü olarak kurulmuştur. Bu çalışmada materyal olarak ekmeklik buğday insert ignore into journalissuearticles values(Altay-2000 ve Gün-91); ve makarnalık buğday insert ignore into journalissuearticles values(Kunduru-1149, Kızıltan-91); çeşitleri kullanılmıştır. Ekim zamanı başlangıcı olarak 1 Ekim tarihi alınmış ve 15 gün aralıklarla 5 farklı zamanda insert ignore into journalissuearticles values(1 Ekim, 15 Ekim, 1 Kasım, 15 Kasım ve 1 Aralık); yapılmıştır. Çalışmada, farklı buğday çeşitlerinin başak uzunluğu, başakta tane sayısı, bin tane ağırlığı, hektolitre ağırlığı, m 2 ’deki başak sayısı ve tane verimine çeşitlerin ve ekim zamanlarının tepkileri farklı olmuştur. İki yıllık ortalamalara göre, en uzun başak boyu II. ekim zamanında insert ignore into journalissuearticles values(9.43 cm);, başakta tane sayısı insert ignore into journalissuearticles values(36.87 adet);, 1000 tane ağırlığı insert ignore into journalissuearticles values(40.98 g);, hektolitre ağırlığı insert ignore into journalissuearticles values(79.04 kg);, m 2 ’de başak sayısı insert ignore into journalissuearticles values(505.32 adet); ve tane verimi insert ignore into journalissuearticles values(3500.6 kg ha -1 ); ise I. ekim zamanında tespit edilmiştir. Söz konusu özelliklerin en düşük değerleri IV. ekim zamanında belirlenmiştir. Ekim zamanının gecikmesi verimi önemli seviyede azaltmıştır. Çeşitler arasında ise ekmeklik buğdaylarda Altay-2000, makarnalık buğdaylardan Kunduru-1149 çeşidi ön plana çıkmıştır. Anahtar Sözcükler: Buğday, ekim zamanı, tane verimi ve çeşit