CIC. FAM. XIII 56 VE ALABANDA’NIN CIVITAS LIBERA OLMASI ÜZERİNE BAZI GÖZLEMLER

Authors : Hüseyin Uzunoğlu

Pages : 259-279

Doi:10.35239/tariharastirmalari.1462705

View : 125 | Download : 119

Publication Date : 2024-09-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu makalede Aydın’ın Çine ilçesinin 7 km batısında bulunan Alabanda antik kentinin civitas libera imtiyazını ne zaman elde ettiğine dair bazı gözlemlere yer verilmektedir. Alabanda’nın en geç MÖ 1. yüzyıl sonlarında özgür bir kent olduğu Yaşlı Plinius’un Augustus Dönemi kayıtlarına dayanarak verdiği bilgilerden anlaşılmaktadır. Ancak Alabanda’nın bu tarihten daha önce bu hakkı elde ettiğine şüphe yoktur. Her ne kadar kimi araştırmacılar, Pyrrha- isimli bir Alabanda vatandaşının onurlandırma dekretinde bu kişinin kent için sağladığı vergi muafiyetini I. Mithradates savaşı sonrasına tarihleyip kentin bu savaşta Romalılara verdiği desteğin bir sonucu olarak hem civitas libera hem de immunis olma hakkı elde ettiğini düşünseler de, daha yaygın bir görüşe göre bu dekret II. Eumenes dönemine tarihlendiği için bu olayların Alabanda’nın civitas libera hakkı kazanmasıyla bir ilgisi olmasa gerektir. Alabanda’nın bu hakkı elde ettiği en erken belge ise Cicero’nun ‘Ad Familiares’ isimli eserinde MÖ 51/50 yılı valisi Minucius Thermus’a yazdığı mektup olarak değerlendirilmelidir. Mektuba göre, komşu kent Mylasa ile birlikte, Pompeius Magnus’un temsilcisi olduğu anlaşılan Cluvius isimli bir Romalıya borçlu olan Alabanda hakkında Roma’da bir dava açılmıştır. Çeşitli açılardan önemli olduğu anlaşılan bu mektupta eyalet valisinin yargılamaya katılmaması ve davanın Roma’da görülüyor olması bu iki kentin söz konusu dönemde özgür olduğunu düşündürmektedir. Makalede, Cicero’nun yine aynı eserindeki bir başka mektup ve çeşitli epigrafik belgeler bir bütün olarak değerlendirilmekte ve Cumhuriyet Dönemi’nin sonlarından İmparatorluk Dönemi içlerine kadar Alabanda’nın statüsü ayrıntılı bir şekilde yorumlanmaktadır.
Keywords : Alabanda, Mylasa, civitas libera, Cicero, Ad Familiares

ORIGINAL ARTICLE URL