KİRACININ SAYGI BORCU (TBK m. 316)

Authors : Fatma Hızır Asrav, Ülkü Ceren Bağcı

Pages : 347-379

Doi:10.51562/nkuhukuk.2024527

View : 79 | Download : 87

Publication Date : 2024-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Kira sözleşmesinin kurulmasıyla hem kiracının hem kiraya verenin asli edim yükümlülüklerinden başka bazı yan yükümlülükleri de söz konusu olmaktadır. Bunlardan biri de Türk Borçlar Kanunu m. 316’da düzenlenen kiracının kiralananı özenle kullanma ve taşınmazda oturan kişiler ile komşulara saygı gösterme borcudur. Kiracının saygı gösterme borcu, 818 sayılı yasanın aksine 6098 sayılı yasada kiralananın özenle kullanma borcunun bir parçası olarak değil, ayrı bir yan borç olarak düzenlenmiştir. Bunun sebebi, günümüz kira ilişkilerinde saygı borcunun öneminin gitgide artmasıdır. Bu sebeple, saygı borcunun kimlere karşı ihlal edilebileceği, hangi davranışların saygı borcunun ihlali sayılabileceği ve saygı borcu ihlal edildiğinde hangi hukuki sonuçların doğacağı detaylıca incelenmelidir. Çalışmada ilk olarak, kiracının saygı borcunun komşuluk ilişkilerinden kaynaklanması sebebiyle Türk Borçlar Kanunu m. 316, Türk Medeni Kanunu ve Kat Mülkiyeti Kanunu’nun ilgili hükümleriyle karşılaştırmalı olarak ele alınmıştır. Daha sonra kiracının saygı borcunun süjeleri belirlenmiştir. Bu noktada özellikle kiraya veren ve yakınlarına karşı saygı borcunun ihlal edilmesi halinde Türk Borçlar Kanunu m. 316’ya aykırılığın gündeme gelip gelmediği değerlendirilmiştir. Özellikle hangi davranışların saygı borcunun ihlali niteliğinde kabul edildiği, öğretideki görüşler ve içtihatlar kapsamında incelenmiştir. Bu incelemelerden sonra, kiracının saygı borcunu ihlal etmesi sebebiyle kiraya verene tanınan fesih hakkının kullanımı, konut ve çatılı işyeri kiraları ve diğer kira ilişkileri açısından ayrı ayrı ele alınmıştır. Son olarak, TBK m. 316’dan doğan uyuşmazlıklarda açılan davanın uygulamada “tahliye davası” olarak nitelendirilmesinin yerinde olup olmadığı değerlendirilmiştir.
Keywords : Kiraya veren, kiracı, saygı, komşu, fesih hakkı

ORIGINAL ARTICLE URL