Turist Rehberlerinin Kültürlerarası Duyarlılık Düzeylerinin İncelenmesi

Authors : Yakup Erdoğan, Canan Tanrısever

Pages : 96-107

Doi:10.34090/tured.1722275

View : 66 | Download : 110

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Amaç ve Önem: Bu çalışmanın amacı, İç Anadolu ve Batı Karadeniz Bölgelerinde görev yapan eylemli turist rehberlerinin kültürlerarası duyarlılık düzeylerini yaş ve cinsiyet değişkenleri açısından incelemektir. Küreselleşmenin etkisiyle birlikte, turist rehberlerinin kültürlerarası duyarlılık düzeylerinin hizmet kalitesi, turist memnuniyeti ve kültürel etkileşim süreçleri üzerindeki belirleyici rolü giderek daha fazla önem kazanmaktadır. Bu bağlamda çalışma, kültürlerarası duyarlılığın demografik değişkenlere göre nasıl farklılaştığını analiz ederek, ilgili literatüre katkı sağlamayı ve turizm rehberliği alanına kuramsal ve uygulamalı katkı sunmayı amaçlamaktadır. Yöntem: Araştırmada nicel araştırma yöntemi kullanılmıştır. Veriler, Chen ve Starosta (2000) tarafından geliştirilen, 24 madde ve 5 faktörden oluşan Kültürlerarası Duyarlılık Ölçeği (ISS) ile toplanmıştır. Çalışmanın örneklemini, TUREB’e kayıtlı 13.638 rehberden, İç Anadolu ve Batı Karadeniz Bölgelerinde eylemli olarak görev yapan 352 rehber oluşturmuştur. Veriler Kasım-Aralık 2024 tarihleri arasında çevrimiçi ve yüz yüze anketlerle toplanmıştır. Güvenirlik testi (Cronbach Alpha = 0,853), normal dağılım kontrolleri (çarpıklık ve basıklık değerleri), bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) yapılmıştır. Gruplar arası farklarda Tukey post-hoc testi kullanılmıştır. Bulgular: Örneklemde yer alan katılımcıların kültürlerarası duyarlılık düzeyleri yaşa göre anlamlı biçimde farklılık göstermektedir. 25 yaş altı rehberler, diğer yaş gruplarına göre daha yüksek duyarlılık düzeyine sahiptir. 50 yaş ve üzeri rehberler ise en düşük duyarlılık düzeyine sahiptir. Diğer yandan kadın ve erkek rehberler arasında kültürlerarası duyarlılık düzeyleri açısından anlamlı bir fark bulunmamıştır. Özgünlük/Bilimsel Katkı: Araştırma, Türkiye’de turist rehberlerinin kültürlerarası duyarlılık düzeylerini demografik değişkenler bağlamında inceleyen sayılı çalışmalardan biridir. Özellikle genç yaş gruplarının daha yüksek kültürlerarası duyarlılığa sahip olduğunu göstermesi ve bu durumun küreselleşme ve dijital medya etkileşimleriyle açıklanması, sektörel ve akademik açıdan özgün katkı sağlamaktadır. Ayrıca çalışma, rehberlik mesleğinde kültürlerarası duyarlılığın önemine vurgu yaparak, eğitim ve mesleki gelişim programları için öneriler sunmaktadır. Sınırlılıklar: Araştırma yalnızca İç Anadolu ve Batı Karadeniz Bölgelerinde eylemli olarak görev yapan turist rehberleriyle sınırlıdır. Veriler sadece Kasım-Aralık 2024 döneminde toplanmıştır; bu nedenle zamansal değişkenlik göz ardı edilmiştir. Uygulanabilirlik: Araştırma sonuçları, turist rehberliği eğitim programlarının içeriklerinin kültürlerarası duyarlılık modülleriyle güçlendirilmesi, meslek içi gelişim eğitimlerinde kültürlerarası etkileşim senaryolarının kullanılması ve genç rehberlerin uluslararası değişim programlarına teşvik edilmesi gibi uygulamalara yön verebilir. Ayrıca rehber sertifikalandırma ve mesleki yeterlilik kriterlerine kültürlerarası duyarlılığı ölçen kriterlerin eklenmesi önerilebilir.
Keywords : Turist rehberleri, kültürlerarası duyarlılık, demografik

ORIGINAL ARTICLE URL