Kültürel Mirasın Uzamsal Boyutunda Göbeklitepe’nin Ruhu
Authors : Hatice Güçlü Nergiz, Fidel Toker, Meryem Akoğlan Kozak
Pages : 179-195
View : 195 | Download : 161
Publication Date : 2023-12-19
Article Type : Research Paper
Abstract :Günümüzde tarihi ve kültürel keşif alanları, turistik mekânlara ve destinasyonlara dönüşmüştür. Genius loci/ yerin ruhu kavramı, mekânın benzersizliğini, yerin farklılığını vurgulayarak o yerin özünü/ ruhunu betimler. Bu çalışmanın amacı, turizme açık tarihi ve kültürel alanlarda yerin ruhu olgusunu, toplumun kültürel mirası ve sosyal hafızasını oluşturan somut ve somut olmayan unsurlardan yola çıkarak belirlemektir. Çalışmanın teorik altyapısı, Norberg-Schulz’un yer teorileriyle yerin ruhu kavramı ile Jiang ve Lin’in yerin ruhunun algılanmasına yönelik geliştirdiği kavramsal modele dayanmaktadır. Nitel araştırma yöntemine göre tasarlanan çalışmada bulgular, yazılı ve görsel kaynakların karşılaştırmalı bir değerlendirmesinden elde edilmiştir. Çalışmada bu doğrultuda, tarihin ve insanlığın sıfır noktası olan Göbeklitepe örneği ele alınmıştır. Araştırma sonucunda, Göbeklitepe’nin ruhunu betimleyen fiziki atmosfer, arkeolojik kültür ve ruhani mekân ögeleri tanımlanmıştır. Arkeolojik buluntuların ve fiziki yapının insanda yarattığı hisle yere bir kimlik tanımladığı, Göbeklitepe’nin de böylelikle karakter kazandığı sonucuna varılmıştır. Yerin ruhu teorisine dayanan bu tanımlayıcı araştırmada uyarlanan model, turizmin geliştiği diğer tarihi ve kültürel alanlarda da yerin ruhunu belirlemede kullanılabilecek bir model önerisi niteliğindedir. En belirgin örnekler seçilmişse de mekâna özgü tüm arkeolojik ve fiziki özelliklerle manevi izlerin kapsama alınamamış olması bir sınırlılıktır.Keywords : Kültürel Miras, Yerin Ruhu, Göbeklitepe, Toplumsal Bellek
ORIGINAL ARTICLE URL