Emir Aslan Han Hoyski ve Kafkasya Birliği Kurma Mücadelesi

Authors : Elşad Quliyev

Pages : 174-186

Doi:10.54970/turkuaz.1813091

View : 233 | Download : 1161

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Emir Aslan Han Hoyskinin Azerbaycan ve Kafkasya tarihindeki rolünü detaylı olarak incelemektedir. Hoyski ailesi, Azerbaycan’ın diplomatik, idari ve askeri alanlarında etkili şahsiyetler yetiştirmiş, ulusal kimlik ve direniş mücadelesinin şekillenmesinde belirleyici olmuştur. Emir Aslan Han, özellikle Kafkasya’da konfederatif ve bağımsız bir devlet kurma fikrinin öncülerinden biri olarak öne çıkmıştır. Bu vizyon, farklı etnik ve dini grupları kapsayan bir Kafkas Birliği modeli üzerine kurulmuş; İsviçre tipi bir konfederasyon önerisi ile Osmanlı ve Almanya gibi büyük güçlere sunulmuştur. Emir Aslan Han’ın diplomatik girişimleri, 1915 yılında Osmanlı ve Almanya makamları ile yapılan görüşmelerle resmi zemine taşınmış; bu süreç, Kafkas halklarının bağımsızlık ve kendi kendini yönetme hakkının uluslararası bir teminat ile desteklenebileceğini göstermiştir. Aynı zamanda Azerbaycan Halk Cumhuriyeti döneminde üstlendiği idari görevler, Kuba ve Gazah gibi stratejik bölgelerde istikrarın sağlanmasına katkıda bulunmuş, 1920 Gence İsyanı’ndaki öncü rolü, Sovyet işgaline karşı halk direnişinin simgesi haline gelmiştir. Emir Aslan Han’ın muhacir dönemi ve Sovyet döneminde yaşadığı baskılar, onun bağımsızlık ideallerinden ödün vermediğini ve Kafkasya halklarının birliği hedefini uzun yıllar sürdürdüğünü ortaya koymaktadır. Bu açıdan çalışma, Kafkas Birliği idealinin tarihi kökenleri ve uygulama girişimlerini ortaya koymasının yanı sıra, Azerbaycan, Türkiye ve Almanya’nın tarihi kaynaklarından yararlanılarak hazırlanmış olmasıyla da bölge tarihine önemli katkılar sunmaktadır.
Keywords : Kafkasya konfederasyonu, Emir Aslan Han Hoyski, Difai, Kafkasya

ORIGINAL ARTICLE URL