Birecik Şanlıurfa Yöresinin Temel Jeolojik Özellikleri ve Jeolojik Miras Envanteri

Authors : Okay GÜRPINAR, M Namık YALÇIN, Ali Malik GÖZÜBOL, Atiye TUĞRUL, Süleyman DALGIÇ, Mustafa KORKANÇ, Hakan HOŞGÖRMEZ, Yıldız ALTINOK, Naşide ÖZER, Murat ÖZLER, Özlem BULKANYEŞİLADALI, Ömer ÜNDÜL, İ Halil ZARİF, Tahsin ŞENYUVA
Pages : 157-168
View : 114 | Download : 9
Publication Date : 2004-03-01
Article Type : Research Paper
Abstract :Türkiye Bilimler Akademisi- Türkiye Kültür Sektörü TÜBA-TÜKSEK kapsamında başlatılmış Türkiye Kültür Envanteri Projesi çalışmaları özellikle arke­oloji ve mimari konularında jeolojik bilgi ve verilere de gereksinim olduğunu ortaya koymuştur. Bu ne­denle, gerek değişik alanlarda envanter çalışmaları­nı yürüten grupların jeoloji konusundaki gereksi­nimlerine cevap verebilmek ve gerekse jeolojik do­ğal anıtların ve oluşumların jeolojik miras envante­rinin yapılması amacıyla `Temel Jeolojik Özellikler ve Doğal Anıtlar ideolojik Miras Envanteri` başlıklı proje çalışmaları başlatılmıştır.2002 yılı sonlarında başlatılan projede, envanter ça­lışmaları için seçilen iki pilot bölgeden biri olan Bi­recik yöresine öncelik verilerek ilk aşamada diğer araştırma gruplarının gereksinimlerinin karşılanma­sı için, yörenin temel jeolojik özelliklerinin ortaya konması hedeflenmiştir. Bu bağlamda 1:25000 öl­çekli bir jeolojik harita derlenmiş ve çeşitli veri kat­manları halinde sayısal ortama aktarılmıştır. Buna paralel olarak Birecik ve yöresindeki deprem aktivitesi değerlendirilerek depremselliğe ilişkin veri kat­manları oluşturulmuştur. Ayrıca hem Birecik, hem de diğer bölgelerde kullanılmak üzere bir Jeolojik Doğal Anıtlar Envanter Formu hazırlanmıştır.Bu temel jeolojik çalışmaların yanı sıra Birecik yöre­sinde eski taş yapıların inşasında ve restorasyon ça­lışmalarında kullanılan taşların ocak yerleri tespit edilmiştir. Ayrıca bir dizi deney sonucu, bu taşların fiziksel ve mekanik özellikleri saptanmıştır,Birecik yöresindeki bir diğer tarihi yapı da gönümüz­de kullanılmakta olan eski bir su tünelidir. Yapılan çalışmalar sırasında su tünel güzergâhının bir bölü­mü tespit edilmiştir. Arkeolojik amaçlı kazı yapılan bir höyükteki bazı yapılar, doğal veya yapma oluşla­rı ve kullan/m amaçları bağlamında jeolojik olarak değerlendirilmiştir.
Keywords : Birecik, Şanlıurfa, jeoloji, depremsellik, yapı taşlan su tüneli, jeo arkeoloji

ORIGINAL ARTICLE URL