Mekânsal sıkışmanın kadın istihdamı üzerindeki etkisini anlamak: Hanönü (Kastamonu) örneği

Authors : Suat Yazan, Zühal Diler

Pages : 171-184

Doi:10.17211/tcd.1754136

View : 189 | Download : 221

Publication Date : 2025-12-29

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Hanönü’ndeki kadın istihdamını mekânsal sıkışma perspektifiyle incelemektedir. İş yaşamındaki kadın ve erkek arasındaki farklılıklara odaklanan mekânsal sıkışma, temelde, kadınların ev, aile, çocuk gibi geleneksel cinsiyet sorumluluklarından ötürü mekânsal olarak sınırlandırıldığını ve erkeklere göre evlerine daha yakın mesafelerde çalışmaya itildiklerini savunur. Buna bağlı olarak kadınlar, genellikle daha düşük koşullarda istihdamın bir parçası haline gelirler. Bu doğrultuda çalışma, kadın istihdamı ve istihdamın çeşitliliği açısından öne çıkan Hanönü ilçesinde işyeri sahibi ya da çalışan olarak faaliyet gösteren 12 kadınla yapılan görüşmelere dayanır. Ardışık örnekleme ile iletişim kurulan kadınların iş deneyimine bütüncül bir bakış açısıyla yaklaşılarak, kadınların mekânsal sıkışmayı aşma süreci ele alınmış ve bu aşmanın ikincil bir sıkışmayla sonuçlanıp sonuçlanmadığı tartışılmıştır. Buna göre Hanönü’nde kadınlar sosyal ve mekânsal aşinalığın avantajları, ekonomik kaynak sağlama ihtiyacı ve kadınların arasındaki teşvik ve dayanışma unsurları aracılığıyla mekânsal sıkışmayı aşarken; aynı anda yüklenilen ev ve iş sorumluluğu ile sınırlı ekonomik ve sosyal statü sonucunda ise mekânsal sıkışmanın yeni bir yüzüyle karşılaşmaktadırlar. Bir diğer deyişle kadınlar, ikincil bir mekânsal sıkışmayla aynı döngü içinde kalmaya devam etmektedirler. Bununla birlikte çalışma, mekânsal sıkışmanın farklı mekânsal ve toplumsal koşullardaki olumsallığını vurgulamakta ve tarihsel, kültürel, sosyal ve ekonomik koşulların bir ürünü olarak kavranması gerektiğini dile getirmektedir.
Keywords : Mekânsal sıkışma, Hanönü, Kadın istihdamı, Mekânsallık.

ORIGINAL ARTICLE URL