BEKLENEN EKONOMİ POLİTİKASININ ETKİNSİZLİĞİ VE GELİŞMEKTE OLAN ÜLKELER

1980'1i yıllar boyunca gerçekleştirilen makı:ıo ekonomik araş­tırmalarda, gerek teorik gerekse ampirik temelde yoğun şekilde incelenen konulardan birisi rasyonel bekleyişler hipotezi olmuştur. Kimi yazarlar tarafından bir «devrim» olarak adlandırılan bu atı­lımı (1) Robert LUCA:S 1972 tarihinde yayınlanan bir çalışmasıyla (2) başlatmış, ancak konu Thomas SARGENT ve NeiJ WALLACE'­nin optimal para politikası üzerine yaptıkları çalışmalarda bu yak­laşımı kullanmaları He dikkatleri çekmiştir (3). Yeni Klasik Yaklaşım (New Classical Approach) olarak adlandırılan bu yaklaşımın el­de ettiği temel sonuçlardan bir tanesi ekonomik politika değişiklik­lerinin etkinsizliği önermesidir (policy ineffectiveness proposition). Literatürde bu önerme kısaca LSW hipotezi olarak da adlandırıl­maktadır. Bu çalışmada amaç, rasyonel bekıleyişler yaklaşımı esas alına­rak gerçekleştirilen analizlerde elde edilen ve kısaca politika etkin­sizliği olarak adlandıracağım1z söz konusu hipotezin gelişmekte olan ülkeler bağlamında geçeı:ıli olup olmadığını test etmektir. Zira, Khan'ın da belirttiği gi'bi (4), rasyonel beklentiler yaklaşımı geliş­mekte olan ülkeler bağlamında hala test edilmesi gereken bir yak­ laşım konumundadır (5). Çarlışmanın birinci bölümü politika et­kinsizliği hipotezinin ne olduğunu ortaya koymaya yöneliktir ve bu amaçla önce Lucas Kritiği (Lucas Critiquc) ortaya konarak bek­lenen-beklenmeyen politika ayırımına açıklık kazandırılmaktadır. Bu amaca ulaşa:bilmek için söz konusu bölümde karmaşık ekono­ınetrik notasyonlardan kaçınmaya ve mümkün olan yerlerde gra­fik gösterimlere yer vermeye özen gösteriılmiştir. İkinci bölüm te­mel olarak gelişmekte olan bir ülkenin yapısal özellik1eri göz önün­de tutularak geliştirilecek ıolan rasy;onel bekleyişler modelinin spe­sifikasyonuna yer vermektedir. Spesifikasyon sonrasında model analitik olarak çözülmekte ve konu teorik temeller çerçevesinde tartışılmaktadır. Tahmin Sonuçları adını alan üçüncü bölümde tah­min aşamasında karşıfaşılan ekonometrik sorunlar ve tahmin yön­temleri ortaya konduktan sonra, elde edilen sonuçlar çeşitli yön­leriyle tartışılmaktadır. Nihayet sonuç bölümünde önceki bölüm­lere bağlı olarak ulaşılan sonuçlar özetlenmekte ve karar alıcılara yönelik bazı politika önerilerine yer verilmektedir.