10-14 Yaş Grubu Çocukların Sosyal Beceri Gelişiminde Oyunun Etkisinin Demografik Değişkenlere Göre İncelenmesi

Authors : Mehmethan Mutlu, Özer Yıldız

Pages : 74-88

Doi:10.46385/tsbd.1777634

View : 155 | Download : 321

Publication Date : 2025-11-03

Article Type : Research Paper

Abstract :Oyun, çocuğun toplumsal yaşama uyum sağlama sürecinde sosyal gelişimini önemli ölçüde destekleyen bir olgu olmanın yanı sıra, çocuğun çevresinde gerçekleşen olayları deneyimleyerek hayata hazırlık yapmasına olanak tanımaktadır. Araştırmada, 10-14 yaş grubundaki öğrencilerin yaş, cinsiyet, oynadıkları oyunlar, tercih ettikleri oyun alanları, haftalık ve günlük oyun oynama sürelerinin sosyal beceri düzeylerine etkisi incelenmiş ve bu değişkenlere göre anlamlı farklılıklar olup olmadığını belirlemek amaçlanmıştır. Betimsel tarama modelinde yürütülen araştırma grubunu, Şanlıurfa ili Birecik ilçesinde Zeliha Mehmet Faiz Sözmen Ortaokulu’nda öğrenim gören ve rastgele örnekleme yöntemiyle belirlenen 300 (152 erkek, 148 kadın) öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama aracı olarak araştırmacılar tarafından geliştirilen Kişisel Bilgi Formu ve Kocayörük (2000) tarafından geliştirilen “Sosyal Beceri Ölçeği” kullanılmıştır. Veriler SPSS 29 programında analiz edilmiş ve verilerin analizinde bağımsız örneklem t-testi ve tek yönlü varyans analizi (ANOVA) istatistiksel testlerinden yararlanılmıştır. Araştırma sonuçlarına göre, kız öğrencilerin sosyal beceri puanları erkeklerden yüksek olsa da bu fark istatistiksel olarak anlamlı değildir. Sınıf düzeyinde, 8. sınıf öğrencilerinin sosyal beceri düzeylerinin anlamlı biçimde daha düşük olduğu tespit edilmiştir. Sokakta geleneksel oyun oynayan öğrenciler daha yüksek sosyal beceriye sahipken, evde dijital oyun oynayan öğrencilerde bu düzeyin daha düşük olduğu belirlenmiştir. Ayrıca oyun oynama süresi arttıkça sosyal beceri puanlarında anlamlı artış gözlenmiştir. Elde edilen bulgular, çocukların sosyal beceri gelişiminin yalnızca bireysel özelliklerle değil, oyun ortamı, süresi ve niteliği gibi çevresel faktörlerle de yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu doğrultuda, sosyal etkileşimi destekleyen oyun ortamlarının oluşturulması ve yapılandırılmamış oyunlara eğitim süreçlerinde daha fazla yer verilmesi önerilmektedir.
Keywords : Oyun, sosyal beceri, sosyalleşme, geleneksel oyunlar, oyun temelli öğrenme

ORIGINAL ARTICLE URL