Açık Deniz Rüzgâr Enerjisi İçin Rize Kıta Sahanlığında CBS Destekli Hibrit Çok Kriterli Saha Seçimi

Authors : Murat Başeğmez

Pages : 315-342

Doi:10.48123/rsgis.1754468

View : 80 | Download : 72

Publication Date : 2025-09-27

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, Rize ili kıta sahanlığı için açık deniz rüzgâr santrali saha seçimine yönelik coğrafi bilgi sistemleri (CBS) destekli, çok kriterli ve entegre bir karar destek çerçevesi geliştirmiştir. Bulanık analitik hiyerarşi süreci (FAHP), analitik hiyerarşi süreci (AHP), entropi ağırlıklandırma yöntemi (EWM) ve yarı-karesel programlama (HQP) yöntemlerinin birlikte kullanılmasıyla hem öznel uzman görüşleri hem de nesnel veriler dengeli şekilde değerlendirilmiş, karar sürecine güvenilirlik ve tutarlılık kazandırılmıştır. CBS’nin mekânsal analiz kapasitesi sayesinde, uygunluk kriterlerinin coğrafi dağılımı yüksek doğrulukla görselleştirilmiş ve uygulanabilir, şeffaf sonuçlar elde edilmiştir. Çalışma alanının %13,5’i yüksek ve çok yüksek uygunluk düzeyinde bulunurken, özellikle Rize Merkez, Pazar ve Çayeli açıklarında yoğunlaşan bölgeler stratejik avantajlar taşımaktadır. Ancak bölgenin genel rüzgâr rejiminin zayıf olması, türbin seçiminin ve enerji üretim modellerinin dikkatli planlanmasını zorunlu kılmaktadır. Çalışmanın literatüre katkısı, teknik uygunluğun ötesinde çevresel, jeolojik ve lojistik faktörleri çok katmanlı biçimde ele alması ve hibrit ağırlıklandırma yaklaşımıyla saha seçim sürecini yenilikçi biçimde modellemesidir. Geliştirilen yöntem, farklı bölgesel ve iklimsel koşullarda da tekrarlanabilir bir referans çerçevesi sunmaktadır.
Keywords : Açık deniz rüzgâr enerjisi, CBS, ÇKKV, FAHP, Yarı-karesel programlama (HQP)

ORIGINAL ARTICLE URL