Öğretmen Adaylarının Din Kavramına İlişkin Geliştirdikleri Metaforların İncelenmesi

Authors : Nusrettin Yılmaz
Pages : 163-205
Doi:10.53112/tudear.1743164
View : 294 | Download : 381
Publication Date : 2025-12-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Bu çalışma, öğretmen adaylarının “din” kavramına ilişkin metaforik algılarını incelemeyi ve bu algıların din eğitimi ile öğretmen yetiştirme programları açısından potansiyelini araştırmayı amaçlamaktadır. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenolojik (olgubilim) desenin kullanıldığı araştırmanın çalışma grubunu, 2024-2025 eğitim-öğretim yılında bir devlet üniversitesinin Sınıf Öğretmenliği Programı’nda öğrenim gören 52 dördüncü sınıf öğrencisi oluşturmaktadır. Yarı yapılandırılmış görüşme formlarıyla toplanan veriler, içerik analizi yöntemiyle çözümlenmiştir. Araştırma bulguları, öğretmen adaylarının din kavramına ilişkin 34 farklı metafor geliştirdiğini ve bu metaforların “yol gösterici/rehber”, “ilahi düzen, evren ve doğa”, “koruma, güvenlik ve aile”, “yaşam kaynağı ve temel ihtiyaç”, “adalet ve denge”, “bilgi ve hikmet”, “umut ve şifa”, “bağ kurma ve sorumluluk” ile “varoluş, öz ve anlam” şeklinde 9 kategoride sınıflandırılabileceğini göstermektedir. “Ağaç, su, yol, aile ve meyve” gibi metaforlar, dinin çok boyutlu bir olgu olarak algılandığını yansıtmaktadır. “Yol gösterici/rehber” kategorisinin en yüksek frekansa sahip olması, dinin; hayatta yön belirleyici bir unsur olarak görüldüğünü ortaya koyarken; “aile, anne, baba” gibi metaforlar koruyucu ve güven verici yönüne, “su, oksijen, ağaç” gibi metaforlar ise yaşamsal bir ihtiyaç olarak algılandığına işaret etmektedir. Cinsiyet temelinde, kadın adayların “aile, anne” gibi duygusal metaforları, erkek adayların ise “kale, pusula” gibi yapısal metaforları tercih etmesi dikkat çekicidir. Çalışma, metaforların din eğitiminde soyut kavramları somutlaştırmada etkili bir araç olduğunu vurgulamakta ve öğretmen yetiştirme programlarında bu yaklaşımın kullanılmasının pedagojik katkı sağlayacağını öne sürmektedir. Araştırma, din eğitiminde metafor temelli yöntemlerin geliştirilmesine yönelik literatürdeki eksikliği gidermeye katkı sunarken, bu alandaki çalışmaların artırılmasının bilgi birikimini zenginleştireceğini savunmaktadır.
Keywords : Din, din eğitimi, metaforik algı, sınıf öğretmeni adayları

ORIGINAL ARTICLE URL