Yatık Gökbaş`ın (Centaurea depressa Bieb.) Çimlenme Biyolojisi ve Dormansi Durumlarının Araştırılması

Authors : Murat Karaca, Ahmet Güncan

Pages : 112-126

View : 54 | Download : 109

Publication Date : 2025-12-31

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu araştırma, İç Anadolu Bölgesinde buğday ekim alanlarında önemli sorun oluşturan yatık gökbaş (Centaurea depressa Bieb.)’ ın çimlenme biyolojisi ve dormansi durumlarının tespit edilmesi üzerine yapılmıştır. Çalışmada yabancı ot türüne ait tohumlar Konya yöresinden toplanmıştır. Toplanan olgun tohumlar 12-16 ay boyunca oda sıcaklığında bekletilmiştir. Çimlenme denemeleri laboratuvar koşullarında çimlendirme dolaplarında (inkübatör) dört tekerrürlü olarak yürütülmüş ve iki kez tekrarlanmıştır. Yapılan çimlendirme denemelerinde minimum, optimum ve maksimum çimlenme sıcaklıkları sırasıyla 0-0,5 °C, 5-10 °C ve 30-35 °C olarak tespit edilmiştir. Yatık gökbaş tohumlarının çimlenme oranlarının %44,5 gibi düşük çıkması, tohumlarda dormansi olduğunu göstermiştir. Tohumlarda var olan bu dormansiyi ortadan kaldırmak amacıyla yapılan dormansi kırma çalışmalarında uygulanan 9 farklı metot içerisinde, tohum kabuğunun çıkarılması işlemi, kontrole kıyasla yatık gökbaşın %99 oranında çimlenmesiyle en etkili yöntem olarak bulunmuştur.
Keywords : Centaurea depressa, yatık gökbaş, çimlenme biyolojisi, dormansi

ORIGINAL ARTICLE URL