Yazılıkaya (Eskişehir) Jeomorfositlerinin Değerlendirilmesi

Authors : Mehmet Ali Özdemir, Hülya Kaymak

Pages : 55-76

Doi:10.17123/atad.1545046

View : 132 | Download : 155

Publication Date : 2025-05-14

Article Type : Research Paper

Abstract :Eskişehir ilinin güneyinde yer alan Yazılıkaya ve çevresi, Miyosen’de oluşan volkanik tüfler üzerinde gelişen ve birbirinden ilginç yer şekillerinin (peribacaları, kale tepeler, ayrışma çukurları, tafoniler vb.) en güzel örneklerinin görüldüğü alanlardan biridir. Tüf kayasının üzerinde oluşan bu topoğrafya, MÖ 9. ve MÖ 6. yüzyıllar arasında Anadolu’ya yerleşmiş olan Frigler’e ait özgün ve nadir jeoarkeolojik eserleri (kale tipi yerleşmeler, kaya yerleşimleri ve mezarları, altar, fasad, niş gibi kült anıtları, sarnıçlar vb.) barındırmaktadır. Dağlık Frigya olarak adlandırılan bu sahada jeoarkeolojik eserlerle ilgili çok sayıda çalışma bulunmasına rağmen, bu kültürel varlıkları bulunduran yer şekilleriyle ilgili araştırmalar ihmal edilmiş, yeterli düzeyde saha ile ilgili jeomorfolojik araştırma yapılmamıştır. Bu nedenle, çalışmada jeomorfosit niteliği taşıyan yer şekilleri incelenmiş, kültürel sitler ile yer şekilleri arasındaki ilişkiler değerlendirilmiş, sahanın jeomorfositleri ortaya konulmuştur. Arazi gözlemlerimize göre, sahayı en iyi karakterize eden dokuz jeomorfosit belirlenmiş, bunlar Kubalíková’nın (2013) değerlendirme yöntemi esas alınarak incelenmiştir. Değerlendirme sonuçlarına göre, bu yer şekilleri kültürel, bilimsel ve eğitsel değerler bakımından oldukça önemlidir. Bu özellikleriyle jeoturizm açısından değerlendirilebilecek önemli bir destinasyon olan Yazılıkaya ve çevresinde, kullanım ve koruma değerleri açısından daha fazla altyapı çalışmasına ihtiyaç vardır. Birbirinden ilginç yer şekillerinin ve özelliklerinin tanıtıldığı bu çalışma, bölgedeki turizm faaliyetlerine, kültürel mirasın korunmasına bilimsel temel oluşturacaktır.
Keywords : Jeomorfosit, Turizm, Yazılıkaya, Eskişehir

ORIGINAL ARTICLE URL