Tuz Stresinin Çok Yıllık Çim (Lolium perenne L.) Tohumlarında Çimlenme ve Fide Gelişimine Etkisi

Authors : Özlem Önal Aşcı, Yeliz Kaşko Arıcı, Özbay Dede

Pages : 178-184

Doi:10.19159/tutad.1647516

View : 69 | Download : 43

Publication Date : 2025-06-30

Article Type : Research Paper

Abstract :Çalışma, çok yıllık çim (Lolium perenne L.)’in Prana çeşidinde farklı tuz dozlarının çimlenme ve fide gelişimine etkisini belirlemek amacıyla, Ordu Üniversitesi Ziraat Fakültesi laboratuvarında Petri çalışması olarak, tesadüf parselleri deneme desenine göre yürütülmüştür. Araştırmada tohumlara 0, 30, 60, 90, 120 ve 150 mM sodyum klorür (NaCl) dozları uygulanmıştır. Elde edilen veriler, tek yönlü varyans analizi (klasik ANOVA veya Welch ANOVA) ya da t-testi ile analiz edilmiş; ayrıca, lethal dozun belirlenmesi için probit analizi yapılmıştır. İstatistik analiz sonucunda, tuz stresinin tohumlarda çimlenmeyi ve fide gelişimini önemli derecede olumsuz etkilediği belirlenmiştir. Çimlenme ortamında bulunan tuz, çimlenme oranı, hızı ve üniformitesini azaltmış, çimlenme başlangıcını geciktirmiş, ortalama çimlenme süresini uzatmıştır. Çimlenme ve plumula gelişimi üzerinde tuz stresinin istatistiki olarak ilk önemli olumsuz etkisi 60 mM dozunda gerçekleşmiştir. Bununla birlikte 90 mM NaCl dozundan sonra tohumlarda çimlenme olmadığı, 60 mM NaCl dozundan sonra ise fidelerde gelişimin ölçüm alınamayacak kadar inhibe edildiği belirlenmiştir. Ayrıca çimlenme oranına yapılan probit analizi sonucunda 34.733 mM NaCl LD50 dozu olarak hesaplanmıştır. Tüm bunların sonucunda Prana çeşidinin çimlenme döneminde tuz stresine hassas olduğu, 34.733 mM değerinin üzerinde bulunan sodyum klorürü tolere edemediği belirlenmiştir.
Keywords : Tohum, tuz, lethal doz, probit, Lolium perenne

ORIGINAL ARTICLE URL