Sosyal Öğrenme Bağlamında İllegal Bir Davranış Olarak ‘POS Tefecilerde Kart Kırdırma’ : Bingöl Üniversitesi Öğrencileri Örneği

Ekonomik sorunlara bireylerin getirdiği illegal çözüm yöntemi olarak tefecilik, gelişen teknoloji ve yaygınlaşan bankacılık hizmetleri ile birlikte boyut değiştirmiş, pos tefecilik halini almıştır. Pos tefecilerde kartla para çekme eylemi de ‘kart kırdıma’ olarak anılmaktadır. Yaygınlaşan bir davranış olan pos tefecilerde kart kırdırma eylemi mağduriyetler de doğurmaktadır. Bu mağdurların önemli bir kısmını da üniversite öğrencileri oluşturmaktadır. Bu çalışmanın evreni Bingöl Üniversitesi öğrencileridir. Örneklem grupları, nicel veri tekniği için tabakalı ve basit seçkisiz tekniklerle belirlenen 460 öğrenciden, nitel veri için ise amaçlı örnekleme tekniğinin kullanılarak seçilen 12 öğrenciden oluşturulmuştur. Kart kırdıran öğrencilerin aile ve arkadaşların borç edinmekten kaçındığı, çoğu öğrencinin kart kırdırma eyleminin suç olduğunu bilmediği, bazılarının ceza alsa bile eylemi tekrar etme eğilimde olduğu görülmüştür. Öğrenciler arasında kart kırdırma eyleminin sosyal öğrenme yoluyla yaygınlaştığı anlaşılmıştır.