Otizm Spektrum Bozukluğu Tanılı Çocukların Ebeveynlerinde Yaşam Kalitesi, Kaygı, Depresyon Düzeyleri ve İlişkili Faktörler

Authors : Barış GÜLLER, Ferhat YAYLACI

Pages : 217-224

Doi:10.32708/uutfd.1124107

View : 99 | Download : 13

Publication Date : 2022-09-15

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışmada otizm spektrum bozukluğu insert ignore into journalissuearticles values(OSB); tanılı çocukların ebeveynlerinde yaşam kalitesi, kaygı, depresyon riski ve ilişkili faktörler araştırıldı. Çalışmaya OSB tanılı 182 çocuk ve ebeveyni dahil edildi. Ebeveynler tarafından Otizmde Yaşam Kalitesi Ölçeği-Ebeveyn Formu insert ignore into journalissuearticles values(OYKA-E); ve Hastane Anksiyete ve Depresyon Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(HADÖ); dolduruldu. Çalışmacı tarafından Çocukluk Otizmi Derecelendirme Ölçeği insert ignore into journalissuearticles values(ÇODÖ); uygulandı. Çocukların %85,2’si erkek insert ignore into journalissuearticles values(n=155);, tüm çocukların ortanca yaş değeri 8 insert ignore into journalissuearticles values(2-13); bulundu. Çalışmaya katılan ebeveynlerin % 79,1’i insert ignore into journalissuearticles values(n=144); annelerdi. OYKA-E Bölüm A ortanca değeri 84,00 insert ignore into journalissuearticles values(39-140);, Bölüm B ortanca değeri 55,00 insert ignore into journalissuearticles values(20-95); bulundu. HAD-A ölçeğinde kesme puanı üzerinde yanıt oranı %59,3, HAD-D ölçeğinde %68,1 idi. ÇODÖ’nün OYKA-E Bölüm A insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,201; p=0,006); ve Bölüm B insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,486; p<0,001); ile arasında negatif korelasyon bulundu. OYKA-E Bölüm A ile HAD-A insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,628; p<0,001); ve HAD-D insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,659; p<0,001); arasında negatif korelasyon bulundu. Yine OYKA-E Bölüm B ile HAD-A insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,438; p<0,001); ve HAD-D insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,372; p<0,001); arasında negatif korelasyon bulundu. OYKA-E Bölüm A ile baba eğitim düzeyi insert ignore into journalissuearticles values(r=0,191; p=0,010); ve aylık gelir düzeyi insert ignore into journalissuearticles values(r=0,269; p<0,001); arasında pozitif korelasyon bulundu. OYKA-E Bölüm B ile çocuğun yaşı arasında insert ignore into journalissuearticles values(r=-0,149; p=0,045); negatif, aylık gelir düzeyi insert ignore into journalissuearticles values(r=0,187; p=0,011); ile arasında pozitif korelasyon bulundu. Çalışmamız OSB şiddeti, çocukta ilaç kullanımı, çocuğun yaşı, ailenin gelir düzeyi ve babanın eğitim düzeyi gibi faktörlerin ebeveyn yaşam kalitesini ve ruh sağlığını etkileyen faktörler olabileceğini düşündürmektedir. Çocuklara yönelik müdahaleler yanında, ebeveynlerin baş etme becerilerini geliştirecek programların planlanması, ebeveyn yaşam kalitesinde artış ve ruh sağlığında iyileşme sağlayabilir.
Keywords : Otizm spektrum bozukluğu, ebeveylik, yaşam kalitesi, anksiyete, depresyon

ORIGINAL ARTICLE URL