TÜRKİYE’DE ÇALIŞANLARIN GELİŞİMİNİ ENGELLEYEN PERFORMANS DEĞERLENDİRME HATALARI

Authors : Enes Cömert
Pages : 828-849
Doi:10.47525/ulasbid.1740745
View : 39 | Download : 61
Publication Date : 2025-10-01
Article Type : Review Paper
Abstract :Performans kavramı, özel sektörde verimlilik arayışıyla ortaya çıkmış, zamanla kamu yönetiminde de benimsenmiştir. Bir örgütün hedeflerine ulaşma çabasını ifade eden performans, bireysel, takım ve kurumsal boyutlarda incelenir. Temel unsurları tutumluluk (economy), verimlilik (efficiency) ve etkililik (effectiveness) olup, son dönemlerde kalite de bu unsurlara eklenmiştir. Performans değerlendirme ise çalışanların hedeflere ulaşma düzeyini, güçlü ve geliştirilmesi gereken yönlerini belirleyerek örgütsel ilerlemeye katkıda bulunan kritik bir süreçtir. Ancak performans değerlendirme süreçleri, çeşitli hatalar barındırabilir. Değerlendiricilerin önyargıları ve kişisel tercihleri, sonuçları etkileyerek objektifliği zedeler ve çatışmalara yol açabilir. Bu nedenle önyargılardan arınmak için eğitim şarttır. Bir diğer hata, davranışların nedenlerini göz ardı edip kişisel niteliklere atfetme eğilimi olan atıf hatasıdır. Yöneticiler, çalışanın başarısını dış faktörlere bağlayarak adaletsiz değerlendirmelere ve motivasyon düşüklüğüne neden olabilir. “Statüko yanlılığı” ise önceki değerlendirmelerin gelecekteki performansı önyargılı etkilemesidir. Örneğin; daha önce iyi not alan bir çalışanın aynı çabayı göstermese bile benzer tepkiler beklemesidir. Ayrıca çalışanın işinin çeşitli görevlerden oluşması nedeniyle değerlendirmenin standart olmaması ve kriterlerin düzenli gözden geçirilmesi gerektiği vurgulanmaktadır. Son olarak, değerlendiricilerin sevilme arzusu veya mükemmeliyetçilik gibi nedenlerle çalışanlara gerçek performanslarından farklı, aşırı yüksek veya düşük puanlar verme eğilimi, motivasyonu olumsuz etkiler ve organizasyonel sorunlara yol açar. Bu hataları gidermek için yapılandırılmış, kanıta dayalı değerlendirme yöntemleri ve sürekli eğitim gereklidir.
Keywords : Performans, Performans Değerlendirme, Performans Değerlendirme Hataları

ORIGINAL ARTICLE URL