Avrupa Birliği Yapay Zekâ Yasası: 2018-2024 Avrupa Komisyonu Tekliflerinde Demokrasinin Yeri

Authors : Tuğba Yolcu, Yasemin Gülbahar

Pages : 195-231

Doi:10.32450/aacd.1482706

View : 327 | Download : 338

Publication Date : 2025-06-02

Article Type : Research Paper

Abstract :Yapay zekânın gelişmeye başlaması ile birlikte farklı alanlarda kullanımı, yapay zekâ ya yönelik tartışmaları da beraberinde getirmiştir. Özellikle insanları gerçekçi derecede taklit edebilme yeteneği ile birlikte, yapay zekâ eğlence aracı olmaktan öteye geçmiştir. Bir taraftan ulusal siyaset diğer taraftan uluslararası siyasette kullanımı yapay zekânın kaos yaratabilme potansiyelini de ortaya çıkarmıştır. Yapay zekâya yönelik olarak bu durumun ortaya çıkarılması ve bu konu üzerine çalışmalar yapması Avrupa Birliği’ni (AB) bu konuda lider konuma getirmiştir. AB Yapay Zekâ Yasası için 2018 yılından bu yana çalışmalar yürütmüş ve bu çalışmaları öncelikle AB vatandaşlarının yararına kullanılacak şekilde yapay zekânın gelişmesini desteklemiştir. Fakat yapay zekânın “insan haklarına” verdiği tehditler sebebi ile var olan yapay zekâ uygulamalarının kötü niyetli kullanımını engellemek ve gelişecek olan yapay zekâ uygulamalarının “insan haklarına” zarar vermesini önlemek adına AB Yapay Zekâ Yasası ortaya çıkmıştır. Bu çalışmada, 2018-2024 yılları arasında yasa ile ilgili Avrupa Komisyonu’nun Avrupa Parlamentosu ve Avrupa Konseyinden gelen geri bildirimler üzerine oluşturduğu teklifler incelenmiştir. Bu incelemede Hammersley ve Atkinson\\\'un (2007) etnografik belge inceleme yaklaşımından faydalanılmıştır. Bu teklifler “demokrasi”, “seçimler”, “etik” anahtar kavramları taratılarak incelenmeye alınmıştır. Bu sayede AB’nin yasa oluşturma sürecinde yapay zekâ ve demokrasi ilişkisini nasıl yorumladığı açıklanmaya çalışılacaktır.
Keywords : Avrupa Birliği, Avrupa Komisyonu, Demokrasi, Yapay Zeka

ORIGINAL ARTICLE URL