Hassa İlçesinde Kara Avcılığı ve Av Kültürü

Authors : Ömer İlyas Delibekir, Gönül Reyhanoğlu
Pages : 14-32
Doi:10.61729/uhad.1644790
View : 124 | Download : 109
Publication Date : 2025-05-31
Article Type : Research Paper
Abstract :Avcılık, geleneksel ekolojik bilginin kuşaklar boyu aktarıldığı, beslenme ve hareket ihtiyaçlarıyla temellenen uğraşlardandır. Avcılık, kara avcılığı ve su avcılığı (balıkçılık) şeklinde iki başlık altında incelenebilir. Çalışma Hatay’ın Hassa ilçesindeki kara avcılığını konu edinmiştir. Bölge, Osmanlının hassa taburlarının buraya ilk yerleşenler olmasından bu adı almıştır. Genel nüfusu oluşturan Tiyeklilerin Türkmen olup Oğuzların Bozoklar koluna bağlı Avşarlar olduğu söylenir. Hassa’daki avcılık geleneği, Türk kültürel yapısı içerisinde tarihin çok eski dönemlerinden beri devam eden inanç, pratik ve uygulamları korumaktadır. Geleneksel ve yerel ekolojik bilginin, usta-çırak ilişkisinin ve avdan elde edilen ürünlerle geleneksel ve yerel av mutfağının sürdürülmesi, çalışmanın önemini ortaya koymaktadır. Çalışmanın amacı geleneksel mirasın bir parçası olan avcılığın; kültürel yapı içerisindeki yeri ve önemini, yapısını, usta-çırak ilişkisi, pratikleri, köpekleri, araç ve gereçlerini, yaban hayatının korunmasıyla ilgili yasak ve tabuları, inançları, av eti paylaşımını ortaya koymaktır. Çalışmanın verileri; 2022-2024 yılları arasında nitel araştırma yöntemlerinden gözlem ve görüşmeyle elde edilmiştir. Usta avcılarla ava çıkılarak gözlem; kartopu yöntemiyle 45 avcıya ulaşılarak görüşme yapılmıştır. Elde edilen bilgiler halk bilimi kuramlarından işlevsel bakış açısıyla incelenmiştir. Avcılar örgün, yaygın ve sargın eğitim yoluyla avcılığı öğrenmektedir. Ayrıca kurslara giderek, dijital ortamdaki konuyla ilgili yazı ve videolardan, derneklerdeki etkinliklere katılarak kendilerini geliştirmektedir. Hassa’da kara avcılığının hobi olarak yapıldığı fakat usta-çırak ilişkisi içerisinde yetişen avcıların geleneksel ve yerel ekolojik bilgiyi kuşaktan kuşağa aktararak bu ata sporunu devam ettirdiği tespit edilmiştir.
Keywords : Hatay, Av, Ekolojik bilgi, Usta-çırak, Yaban hayatı.

ORIGINAL ARTICLE URL