Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nde Düzenlenen Haklar ve “Özel ve Aile Hayatına Saygı Hakkı”

Authors : M Fatih ÇINAR
Pages : 103-123
Doi:10.51524/uhusbad.1036382
View : 48 | Download : 10
Publication Date : 2022-06-30
Article Type : Research Paper
Abstract :Bireyleri, dolayısıyla toplumları refah ve barış içinde birlikte yaşama idealine taşıyacak kuralların insan hakları hukukundan kaynağını aldığı anlaşıldıktan sonra, uluslararası toplum bu kuralların belirlenmesi, tanıtılması, uygulanması ve takibi aşamalarına geçmiştir. Avrupa Konseyi ülkeleri tarafından kabul edilen İnsan Haklarını ve Ana Hürriyetleri Korumaya Dair Sözleşme insert ignore into journalissuearticles values(AİHS); ve Sözleşme ile kurulan Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi insert ignore into journalissuearticles values(AİHM); bu ideale ulaşma yönünde üstün bir başarı sergilemiştir. İncelemenin ilk bölümünde, insan hakları olgusunun terim karşılığı üzerinde durulduktan sonra temel hak ve özgürlükler konsepti altında pozitif hukukta yer alması süreciyle ilgili kısa bilgi sunulmaktadır. Avrupa Konseyi çerçevesinde oluşturulan temel hak ve özgürlükleri koruma sisteminin temelini AİHS oluşturmakla birlikte bu sözleşmeye zaman içinde onaltı protokol eklemlenmiştir. Bu eklemeler sebebiyle Sözleşme ve Ek Protokoller ile belirlenen haklara tek kaynaktan erişme güçlüğü vardır. Bu güçlüğü giderme gayesiyle çalışmanın ikinci bölümünde AİHS’nin kapsamına giren tüm haklar birincil kaynaklarıyla derlenerek sunulmuştur. Müteakiben, Sözleşme’nin ve Mahkemenin kararlarının iç hukukumuzdaki etkileri ve insan haklarının nicelik ve nitelik olarak genişleyen özelliği üzerinde durulmuştur. Çalışmanın odak konusunu AİHS md. 8 ‘Özel ve Aile Hayatına Saygı’ ilkesi oluşturmaktadır. Bu hakkın geçmişten günümüze AİHM tarafından yorumlanış şekli güncel örnek kararlar ışığında verilmektedir. İncelemenin sonuç bölümünde genel değerlendirmeyle birlikte insan haklarının korunmasında kilit rol oynayan yargının bağımsızlığı ve tarafsızlığı kadar önemli olan ‘yargının etkinliği’ olgusuna vurgu yapılmaktadır.
Keywords : Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi, Özel ve Aile Hayatına Saygı Hakkı, Yargının Etkinliği, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi

ORIGINAL ARTICLE URL