MINT ÜLKELERİNDE EKONOMİK BÜYÜME VE ÇEVRE: DOĞAL KAYNAK, FİNANSAL GELİŞME VE ÜRETİM KATMA DEĞERİNİN ROLÜ NEDİR?

Authors : Mücahit Ülger

Pages : 103-124

Doi:10.18092/ulikidince.1549074

View : 135 | Download : 161

Publication Date : 2025-05-06

Article Type : Research Paper

Abstract :Bu çalışma, 1990-2020 döneminde MINT ülkelerinde (Meksika, Endonezya, Nijerya, Türkiye) finansal gelişme, üretim katma değeri ve doğal kaynak rantının ekonomik büyüme üzerindeki etkilerini ve bu faktörlerin karbon emisyonları ve ekolojik ayak izi ile olan ilişkilerini incelemektedir. Uzun dönemli tahmin yapılmış ve Dinamik Ortak Korelasyonlu Etkiler’den faydalanılmıştır. Sonuçlar, üretim katma değerinin karbon emisyonunu arttırdığını, doğal kaynak rantının ise karbon emisyonunu azalttığını ortaya koymuştur. Nedenselliğin yönünü araştırmak için Dumitrescu ve Hurlin (2012) nedensellik testi kullanılmıştır. Sonuç olarak, ekolojik ayak izi ile finansal gelişme arasında çift yönlü nedensellik belirlenirken, doğal kaynak rantından ekolojik ayak izine doğru tek yönlü nedensellik bulunmuştur. Ekolojik ayak izi ile üretim katma değeri arasında ise herhangi bir nedensellik ilişkisine rastlanamamıştır. Ekonomik büyüme ile finansal gelişme arasında çift yönlü nedensellik tespit edilirken, üretim katma değerinden ekonomik büyümeye doğru tek yönlü nedensellik gözlenmiştir. Ekonomik büyüme ile doğal kaynak rantı arasında ise herhangi bir nedensellik bulunamamıştır.
Keywords : Finansal Gelişme, Üretim Katma Değeri, Doğal Kaynak Rantı, Karbon Emisyonu, Ekolojik Ayak İzi, Ekonomik Büyüme

ORIGINAL ARTICLE URL