Elazığ-Harput Yöresi Kürsübaşı Sohbet Toplantılarının Değişim ve Dönüşümü

Authors : Erkam Cömert
Pages : 505-539
View : 71 | Download : 249
Publication Date : 2025-12-20
Article Type : Research Paper
Abstract :Elazığ-Harput yöresinin müziği ve bu müziğin icra ediliş biçimleri üzerine yapılan araştırmalar sürekli bir artış göstermektedir. Ancak Kürsübaşı geleneğinin kökleşme süreci ve bu geleneğin Elazığ-Harput’un yaşam tarzı ve yerel müzik kültürü ile olan ilişkisi üzerine yapılan çalışmaların sayısı sınırlı kalmıştır. Bu araştırmada, Elazığ-Harput Kürsübaşı toplantılarının nasıl bir gelenek haline geldiği, nasıl ortaya çıktığı ve zaman içinde geçirdiği değişimler ele alınmıştır. Sosyal bütünleşme, kültür, kültürleşme, mekân, kimlik, gelenek, geleneksel müzik, modern-modernite (modernlik) ve modernleşme kavramları temel alınarak oluşturulan bu kuramsal bakış açısına sahip çalışmanın amacı; geleneksel sohbet toplantıları arasında yer alan Kürsübaşı toplantılarının, Elazığlı-Harputlu kimliğinin oluşumundaki rolünü, Elazığ-Harput kültürüne bağlılık duygusunu nasıl etkilediğini ve bu toplantıların geleneksel olup olmadığını, eğer geleneksel ise bu gelenekselleşme sürecinin nasıl geliştiğini belirlemektir. Ayrıca Kürsübaşı toplantılarının geçmişteki ve günümüzdeki icra biçimlerinin değişip değişmediği ve eğer değişmişse bu değişimlerin neler olduğu da incelenmiştir. Ek olarak Kürsübaşı toplantılarının diğer sohbet toplantılarıyla benzerlik ve farklılıklarının olup olmadığı ve eğer varsa bu benzerlik ve farklılıkların neler olduğu da açıklanmıştır. Çalışmamızda, Kürsübaşı toplantılarının Elazığlı-Harputlu kimliği ve Elazığ-Harput kültürüne aidiyet hissi üzerindeki etkileri de incelenmiştir. Bu çalışma, son bir yıl içinde Kürsübaşı toplantılarına katılmış olan 31 kişinin verdiği anket cevapları ve bu toplantılara geçmişte katılmış olan farklı yaş gruplarından 4 icracı ile yapılan mülakatlarla desteklenmiştir. Bu araştırmada, aktif katılımcı gözlem, kota örneklemesi yöntemiyle hazırlanan anketler ve yönlendirilmiş görüşme teknikleri kullanılarak elde edilen veriler, ilgili teorik çerçeveler içinde analiz edilip yorumlanmıştır. Araştırmanın kapsamı, Türkiye’deki geleneksel sohbet toplantılarından biri olan Elazığ-Harput yöresindeki Kürsübaşı sohbet toplantılarıdır. Araştırmanın örneklemi ise Kürsübaşı toplantılarındaki 4 icracı ve 31 katılımcı olmak üzere toplam 35 kişiden oluşmaktadır. Bu çalışma, son bir yıl içerisinde Kürsübaşı toplantılarına iştirak eden 31 katılımcıya uygulanan anket ve daha önce bu toplantılarda bulunmuş farklı yaşlarındaki 4 icracı ile gerçekleştirilen görüşmeler vasıtasıyla derinleştirilmiştir. Günümüzde bu toplantıların tamamen müzik odaklı etkinliklere dönüştüğü sonucuna ulaşılmıştır. Kürsübaşı üzerine bu tür bir çalışmanın yapılmamış olması, çalışmanın bu alandaki bilgi boşluğunu doldurarak yöre kültürüne, sohbet toplantılarına ve literatüre katkı sağlaması düşünülmektedir.
Keywords : Sohbet Toplantıları, Harput, Elazığ, Kürsübaşı, Gelenek

ORIGINAL ARTICLE URL